Chương trình Quốc gia về sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả giai đoạn 2019 - 2030 (VNEEP 3) đặt mục tiêu tiết kiệm từ 8 - 10% tổng tiêu thụ năng lượng toàn quốc trong giai đoạn này. Một trong những nhiệm vụ trọng tâm được Chính phủ đặt ra đó là Chương trình chuyển đổi thị trường hiệu suất năng lượng của phương tiện, thiết bị sử dụng năng lượng, Chương trình dán nhãn năng lượng. Quyết định 14/2023/QĐ-TTg ban hành “Danh mục và lộ trình phương tiện, thiết bị sử dụng năng lượng phải loại bỏ và các tổ máy phát điện hiệu suất thấp không được xây dựng mới” yêu cầu: các thiết bị có mức hiệu suất thấp, lạc hậu, dưới mức hiệu suất năng lượng tối thiểu quy định tại các TCQG sẽ không được phép nhập khẩu, sản xuất và kinh doanh trên thị trường, kể từ ngày 15/7/2023, “Nâng cao hiệu suất sử dụng năng lượng để phát triển bền vững” là chủ đề của Chương trình Chuyên gia của bạn, với sự tham gia của các khách mời là ông Đặng Hải Dũng - Phó Vụ trưởng Vụ TKNL & PTBV, Bộ Công Thương và bà Nguyễn Thị Lệ Thanh - Giám đốc cấp cao Công ty CP Daikin Việt Nam.

Tiếp tục chương trình hiện kiểm tra công tác thực thi pháp luật về sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả năm 2024, ngày 26/7/2024, Đoàn kiểm tra của Bộ Công Thương đã làm việc với Sở Công Thương và doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh Hưng Yên. Hoạt động này nhằm kiểm tra, hướng dẫn địa phương và doanh nghiệp thực hiện nghiêm các quy định của pháp luật về sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả và Chỉ thị 20/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ về tăng cường tiết kiệm điện giai đoạn 2023-2025 và những năm tiếp theo. Đây được coi là giải pháp góp phần đảm bảo năng lượng, giảm phát thải ra môi trường.

Rất nhiều câu hỏi đã được đưa ra tại Toạ đàm “Sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả: Từ hoạch định chính sách đến hành động và vai trò của báo chí, truyền thông” do Vụ TKNL&PTBV, Bộ Công Thương và USAID tổ chức mới đây, rằng: tại sao phải dùng một cái tên quá dài để gọi cho một đạo Luật, hay một chương trình - cụ thể như “Luật sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả”, “Chương trình quốc gia về sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả” mà không rút gọn lại thành “tiết kiệm năng lượng”,“tiết kiệm điện” hay “sử dụng năng lượng hiệu quả”, “sử dụng điện hiệu quả”? Lý giải của các chuyên gia và nhà quản lý sau đây phần nào cho thấy ý nghĩa, tầm quan trọng của việc chuyển từ “ý thức” thành “thói quen” tiết kiệm điện, tiết kiệm năng lượng và “coi trọng” sử dụng hiệu quả các nguồn năng lượng nói chung.

Theo các bản Quy hoạch tổng thể năng lượng quốc gia và Quy hoạch phát triển điện lực quốc gia (Quy hoạch Điện VIII), đến năm 2030 Việt Nam sẽ phải tăng nhập khẩu một lượng lớn nhiên liệu than đá và khí hoá lỏng (LNG) để phát điện. Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng, sử dụng hiệu quả năng lượng sẽ giúp Việt Nam đạt được cùng lúc rất nhiều lợi ích, đó là: giảm nhập khẩu năng lượng, giảm đầu tư nguồn điện mới, giảm chi phí tiêu dùng năng lượng, tăng sức cạnh tranh cho sản phẩm hàng hoá của doanh nghiệp, qua đó nâng cao hiệu quả của nền kinh tế và giảm phát thải khí nhà kính, góp phần bảo vệ môi trường, hiện thực hoá mục tiêu đưa phát thải ròng về 0 vào năm 2050.

Chính phủ Việt Nam đã ban hành một số chính sách then chốt cho phát triển năng lượng bền vững, tiến đến phát thải ròng bằng không (NET ZERO) vào năm 2050 với 4 trụ cột chính, đó là “tiết kiệm năng lượng, năng lượng tái tạo, thị trường năng lượng và biến đổi khí hậu”. Tại “Báo cáo Triển vọng Năng lượng Việt Nam - Đường đến phát thải ròng bằng không” vừa được Bộ Công Thương phối hợp với Đại sứ quán Đan Mạch công bố, các diễn giả đều nhấn mạnh tới việc triển khai có hiệu quả cùng lúc 4 trụ cột này chính là con đường nhanh nhất đưa Việt Nam tiến đến phát thải ròng bằng không (Net Zero).

Bên cạnh việc đẩy mạnh truyền thông về vai trò của việc sử dụng hiệu quả và tiết kiệm điện, cơ quan quản lý nhà nước và doanh nghiệp đã có nhiều giải pháp đầu tư công nghệ, quản lý phương tiện, thiết bị sử dụng năng lượng hiệu quả… qua đó, hỗ trợ khách hàng chủ động theo dõi, kiểm soát được nguồn năng lượng, nguồn điện sử dụng. Điều này cùng lúc đem lại nhiều lợi ích cho cả khách hàng và ngành điện.

Các ngành sản xuất tăng trưởng mạnh kéo theo nhu cầu tiêu thụ điện tăng mạnh ngay trong những tháng đầu năm 2024. Thống kê cho thấy, lĩnh vực sản xuất và phân phối điện đã tăng khoảng 12%, cao hơn nhiều so với kế hoạch cung cấp điện thời gian cao điểm mùa khô là từ 9,15-9,6%. Trước áp lực khô hạn, nắng nóng gay gắt dự kiến sẽ căng thẳng hơn cùng kỳ các năm trước, ngành Công Thương yêu cầu triển khai đồng bộ 6 nhóm giải pháp nhằm đảm bảo điện cao điểm mùa khô năm 2024. PV Nguyên Long phỏng vấn ông Nguyễn Thế Hữu – Phó Cục trưởng Cục Điều tiết Điện lực, Bộ Công Thương về nội dung này:

Công ty Điện lực Quảng Bình triển khai các hoạt động hưởng ứng Chiến dịch Giờ Trái đất năm 2024, góp phần nâng cao ý thức tiết kiệm điện, tuyên truyền người dân sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả.

Là tập đoàn kinh tế nhà nước được giao nhiệm vụ đảm bảo cung cấp điện cho phát triển kinh tế - xã hội, nhiều năm qua, Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) triển khai chương trình “Tri ân khách hàng”, tập trung vào tháng cuối cùng của năm, với nhiều hoạt động thiết thực. Chương trình Tháng tri ân khách hàng năm 2023 tiếp tục nhấn mạnh thông điệp “Đồng hành cùng khách hàng sử dụng điện an toàn, tiết kiệm và hiệu quả”, trong đó có các chương trình hỗ trợ, kiểm tra miễn phí về hệ thống điện; hướng dẫn sử dụng điện an toàn, tiết kiệm cho khách hàng sử dụng điện phục vụ mục đích sinh hoạt và sản xuất, kinh doanh. Đẩy mạnh truyền thông tiết kiệm điện trong “Tháng tri ân khách hàng” của EVN - là chủ đề của chương trình Chuyên gia của bạn ngày 13/12/2023, với sự tham gia của vị khách mời là ông Trần Viết Nguyên - Phó Trưởng ban kinh doanh, Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN).

Sử dụng năng lượng trong các ngành công nghiệp rất cao, lên tới hơn 50% tổng tiêu thụ năng lượng tại Việt Nam. Tiềm năng TKNL ở Việt Nam còn rất lớn. Việc sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả góp phần quan trọng đưa Việt Nam đạt mục tiêu cam kết phát thải ròng về 0 vào năm 2050 - thông tin được đưa ra tại hội thảo khởi động dự án “Đẩy mạnh hoạt động TKNL trong các doanh nghiệp lớn thông qua hệ thống quản lý năng lượng và tối ưu hóa hệ thống và thực hành TKNL trong các doanh nghiệp vừa và nhỏ tại Việt Nam” (dự án IEEP) do Tổ chức phát triển công nghiệp Liên hợp quốc (UNIDO) và Vụ Tiết kiệm năng lượng và Phát triển bền vững - Bộ Công Thương phối hợp tổ chức ngày 15/11/2023.