Chiều 4/6, tại Hà Nội, Hiệp hội Blockchain và Tài sản số Việt Nam (VBA) tổ chức tọa đàm “Xu hướng, cơ hội và quản trị rủi ro tài sản số”, thu hút sự tham gia của nhiều chuyên gia, doanh nghiệp và nhà đầu tư trong lĩnh vực blockchain, tài chính và công nghệ. Thay vì tập trung vào những biến động giá hay các câu chuyện đầu cơ từng làm nóng thị trường trong nhiều năm qua, các nội dung thảo luận lần này cho thấy một bức tranh khác: tài sản số đang từng bước dịch chuyển từ không gian công nghệ sang các hoạt động kinh tế thực tiễn.
Sự thay đổi đó diễn ra trong bối cảnh nhiều quốc gia đang xây dựng hoặc hoàn thiện khung pháp lý cho tài sản số, trong khi các định chế tài chính lớn trên thế giới ngày càng quan tâm đến blockchain như một hạ tầng mới của nền kinh tế số.
Theo bà Nguyễn Vân Hiền, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký VBA, cùng với tiến trình hoàn thiện cơ chế, chính sách, yêu cầu đặt ra đối với doanh nghiệp và nhà đầu tư là phải nâng cao hiểu biết về công nghệ cũng như năng lực quản trị. Trong một thị trường liên tục thay đổi, kiến thức và khả năng thích ứng ngày càng trở thành yếu tố quan trọng không kém nguồn vốn.
Một trong những chủ đề nhận được nhiều sự quan tâm tại tọa đàm là xu hướng mã hóa tài sản thực. Nếu trước đây tài sản số chủ yếu được nhắc đến thông qua các đồng tiền mã hóa, thì hiện nay công nghệ blockchain đang được ứng dụng để số hóa nhiều loại tài sản vốn đã tồn tại trong đời sống kinh tế như vàng, trái phiếu, bất động sản hay hàng hóa.
Ông Nghiêm Minh Hoàng, Giám đốc Chiến lược Công ty 1Matrix, chuyên gia Ứng dụng Fintech VBA cho rằng đây là hướng đi có nhiều tiềm năng bởi nó tạo ra cầu nối giữa tài sản truyền thống và môi trường số. Thay vì hình thành một loại tài sản hoàn toàn mới, công nghệ blockchain giúp gia tăng khả năng giao dịch, mở rộng cơ hội tiếp cận nhà đầu tư và nâng cao tính minh bạch đối với những tài sản đã có giá trị trong thực tế.
Từ góc nhìn này, tài sản số không còn được nhìn nhận đơn thuần là sản phẩm công nghệ mà đang dần trở thành công cụ hỗ trợ cho các hoạt động huy động vốn, đầu tư và lưu thông tài sản. Đây cũng là lý do nhiều tổ chức tài chính lớn trên thế giới bắt đầu tham gia sâu hơn vào lĩnh vực blockchain trong những năm gần đây.
Nhìn lại quá trình phát triển của thị trường, ông Nguyễn Văn Chinh, Chủ tịch DDC Holdings cho rằng mỗi giai đoạn đều có những xu hướng nổi bật riêng. Sau các chu kỳ tăng trưởng gắn với những làn sóng đầu tư mang tính thử nghiệm, thị trường hiện nay đang xuất hiện xu hướng lựa chọn các mô hình có khả năng tạo ra giá trị thực, có ứng dụng cụ thể và gắn với nhu cầu của nền kinh tế.
Theo các chuyên gia, đây cũng là dấu hiệu cho thấy thị trường đang trưởng thành hơn. Khi dòng tiền trở nên thận trọng, các dự án muốn phát triển lâu dài buộc phải chứng minh được hiệu quả, tính ứng dụng và khả năng vận hành bền vững thay vì chỉ dựa vào kỳ vọng tăng giá.
Đối với Việt Nam, quá trình chuyển đổi số đang mở ra nhiều dư địa để phát triển các mô hình tài sản số gắn với thế mạnh của nền kinh tế. Tại tọa đàm, nhiều ý kiến cho rằng nông nghiệp, bất động sản, tín chỉ carbon hay các sản phẩm có khả năng truy xuất nguồn gốc rõ ràng là những lĩnh vực có thể tận dụng lợi thế của blockchain.
Việt Nam hiện là một trong những quốc gia xuất khẩu nông sản lớn của thế giới. Nếu được kết hợp với các giải pháp công nghệ phù hợp, nhiều sản phẩm có thể được chuẩn hóa dữ liệu, tăng tính minh bạch trong giao dịch và tạo điều kiện thuận lợi hơn cho việc kết nối với thị trường quốc tế. Đây được xem là một trong những cơ hội để công nghệ blockchain tham gia sâu hơn vào hoạt động sản xuất và thương mại.
Tuy nhiên, cơ hội luôn đi kèm với những thách thức không nhỏ. Một trong những vấn đề được nhắc đến nhiều tại tọa đàm là năng lực quản trị rủi ro của nhà đầu tư trong bối cảnh thị trường ngày càng phức tạp.
Theo bà Khuất Bích Thủy, Giám đốc Pháp lý và Cấp phép Tether Việt Nam, xu hướng quản lý tài sản số trên thế giới đang ngày càng chặt chẽ hơn. Điều này đồng nghĩa với việc các dự án muốn phát triển lâu dài phải đáp ứng nhiều yêu cầu liên quan đến minh bạch, tuân thủ và an toàn hệ thống.
Các chuyên gia cho rằng nếu như trước đây nhiều quyết định đầu tư được đưa ra dựa trên tâm lý đám đông hoặc kỳ vọng lợi nhuận ngắn hạn thì hiện nay cách tiếp cận đó không còn phù hợp. Việc đánh giá một dự án cần được xem xét từ nhiều góc độ, bao gồm mô hình hoạt động, công nghệ, tính pháp lý, khả năng quản trị và năng lực của đội ngũ vận hành.
Ở góc độ kỹ thuật, ông Lê Anh Quốc, chuyên gia Công nghệ VBA cho rằng sự khác biệt lớn nhất giữa nhà đầu tư cá nhân và các tổ chức chuyên nghiệp nằm ở quá trình thẩm định. Trong khi các tổ chức dành nhiều thời gian nghiên cứu công nghệ và mô hình kinh doanh, không ít nhà đầu tư cá nhân vẫn bị chi phối bởi các thông tin ngắn hạn trên thị trường.
Điều đó cho thấy việc nâng cao hiểu biết về blockchain, tài sản số và các phương pháp quản trị rủi ro đang trở thành yêu cầu ngày càng cấp thiết. Theo ông Đỗ Anh Tuấn, Giám đốc Đào tạo Công ty RWA Edu, nền tảng của một chiến lược đầu tư bền vững phải được xây dựng trên kiến thức pháp lý, hiểu biết công nghệ và khả năng quản trị rủi ro.
Từ những trao đổi tại tọa đàm có thể thấy thị trường tài sản số đang đứng trước một giai đoạn phát triển mới. Khi công nghệ ngày càng gắn với các hoạt động kinh tế thực tiễn, câu chuyện không còn chỉ là cơ hội sinh lời mà còn là khả năng tạo ra những giá trị mới cho nền kinh tế số. Trong bối cảnh đó, hành lang pháp lý, chất lượng nguồn nhân lực và năng lực quản trị sẽ là những yếu tố quyết định tốc độ cũng như chất lượng phát triển của thị trường trong thời gian tới.