Mỗi sản phẩm báo chí là kết quả của một quá trình lao động nghiêm túc, đầy tâm huyết của các nhà báo. Thế nhưng trên môi trường số, giá trị ấy không phải lúc nào cũng được tôn trọng. Không ít sản phẩm tâm huyết ấy lại bị sao chép, đăng tải trái phép chỉ sau ít phút xuất bản.
Chỉ vài thao tác trên điện thoại, một tác phẩm báo chí có thể được chia sẻ tới hàng nghìn người.
Nhưng cũng chỉ bằng vài cú nhấp chuột, tác phẩm ấy có thể bị sao chép, cắt ghép, xóa logo, thay đổi nguồn phát hành và xuất hiện trên những nền tảng khác.
Điều đáng nói là nhiều người vẫn coi đó chỉ là hành động "chia sẻ thông tin", trong khi phía sau mỗi tác phẩm là cả một hành trình lao động không hề “nhàn hạ” như những người đang “đánh cắp”.
Theo các chuyên gia thì trách nhiệm tiên quyết nằm trong mỗi hành vi của người trực tiếp khai thác và sử dụng nội dung của sản phẩm báo chí; và người sử dụng cần hiểu rõ những hành vi được phép và không được phép khi ứng xử với các sản phẩm báo chí. Người đọc hoàn toàn có thể gửi đường dẫn bài báo, sử dụng nút chia sẻ trên nền tảng hoặc trích dẫn một phần nội dung theo đúng quy định. Nhưng biến tác phẩm của người khác thành sản phẩm của mình là phạm luật.
Đặc biệt khi tác phẩm đã được đưa lên môi trường số thì việc bảo vệ không thể chỉ chờ đến lúc phát hiện vi phạm. Ngay từ khi xuất bản, tác phẩm cần được mã hóa, gắn dấu nhận diện, theo dõi quá trình phân phối và lưu lại dấu vết điện tử. Bởi nếu để nội dung bị phát tán quá lâu, việc xử lý sẽ khó khăn hơn rất nhiều. Hiện Trung tâm Bản quyền số - Hội Truyền thông số Việt Nam đang cung cấp nhiều giải pháp đột phá bảo vệ hữu hiệu bản quyền các sản phẩm báo chí trên không gian mạng.
Bên cạnh đó, từ ngày 1/7/2026, Nghị định 174/2026/NĐ-CP chính thức có hiệu lực, trong đó nhấn mạnh yêu cầu sử dụng, chia sẻ tác phẩm báo chí phải tuân thủ các quy định về quyền tác giả, quyền liên quan; hành vi tự ý cung cấp, chia sẻ tác phẩm báo chí trên mạng xã hội khi chưa được sự đồng ý của chủ thể quyền sở hữu trí tuệ có thể bị xử phạt từ 20 đến 30 triệu đồng; đồng thời yêu cầu các tổ chức, cá nhân phải nâng cao trách nhiệm khi khai thác và lan truyền nội dung trên môi trường số.
Quy định mới cho thấy sự quyết liệt của cơ quan quản lý trong việc bảo vệ thành quả lao động sáng tạo, trí tuệ, thời gian và công sức của người làm báo.
Bình luận