Từ khi thành lập, Đại học Cần Thơ có tên là Viện Đại học Cần Thơ chỉ có 4 ngành đào tạo (chủ yếu là lĩnh vực khoa học xã hội) thì đến nay, Đại học Cần Thơ đã có 214 chương trình đào tạo ở các trình độ đại học, thạc sĩ và tiến sĩ, với tổng số gần 50.000 người học. 60 năm qua, nhà trường đã đào tạo cho vùng ĐBSCL và cả nước trên 265.000 cử nhân, thạc sĩ, tiến sĩ thuộc nhiều lĩnh vực.

Sự phát triển của Trường Đại học Cần Thơ chuyển sang một bước ngoặt mới khi ngày 15/7/2025, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 1531 chuyển Trường Đại học Cần Thơ thành Đại học Cần Thơ. Sự kiện này đã đưa tầm vóc và trách nhiệm của nhà trường lên tầm cao mới.

Phát biểu tại Lễ kỷ niệm 60 năm thành lập trường Đại học Cần Thơ diễn ra ngày 31/3, GS.TS Nguyễn Thanh Phương - Bí thư Đảng ủy Đại học Cần Thơ cho biết, sau 60 năm hình thành và phát triển, Đại học Cần Thơ không ngừng khẳng định vai trò là trung tâm đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao của vùng ĐBSCL. Trong thời đại mới, vai trò của Đại học Cần Thơ không chỉ dừng lại ở đào tạo và nghiên cứu, mà phải trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo vùng; hạt nhân kết nối hệ sinh thái tri thức - công nghệ - doanh nghiệp; động lực dẫn dắt phát triển bền vững:

"Đại học Cần Thơ tiếp tục phấn đấu để đến năm 2035 thuộc nhóm thuộc 451-500 khu vực Châu Á, nhóm hạng 1.000-1.200 thế giới, và nhóm hạng 301-500 thế giới trong một số lĩnh vực; Trở thành trung tâm đào tạo xuất sắc và tài năng; tiên phong trong đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, đột phá phát triển đào tạo các lĩnh vực công nghệ chiến lược, công nghệ then chốt và dẫn dắt, với quy mô người học trên 60.000 người, trong đó có khoảng 2.000 sinh viên quốc tế;  Trở thành trung tâm động lực trong nghiên cứu khoa học, phát triển và ứng dụng công nghệ, đóng góp quan trọng vào phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và khởi nghiệp cho vùng ĐBSCL và cả nước; Tiếp tục được đầu tư phát triển cơ sở vật chất nhằm đồng bộ và đạt chuẩn cơ sở giáo dục hiện đại, chuẩn mực quốc tế, đặc biệt là các phòng thí nghiệm xuất sắc về các lĩnh vực kỹ thuật và công nghệ, công nghệ sinh học…".

Từ định hướng rõ nét của Đại học Cần Thơ, ông Lê Quang Tùng - Ủy viên BCH Trung ương Đảng, Bí thư Thành ủy Cần Thơ khẳng định: Sáu thập kỷ dấn thân của các thế hệ nhà khoa học của Đại học Cần Thơ là minh chứng sống động cho tư duy đổi mới: từ góp phần bảo đảm an ninh lương thực quốc gia, đưa xuất khẩu nông, thủy sản của vùng đứng đầu cả nước đến ứng dụng IoT, AI trong nông nghiệp thông minh. Những đóng góp này đã khẳng định tầm vóc của một đơn vị không chỉ nghiên cứu hàn lâm mà còn là người bạn đồng hành tin cậy, trực tiếp giải quyết các bài toán sinh kế, góp phần đưa Cần Thơ và cả vùng vươn tầm phát triển bền vững.

Bí thư Thành uỷ Cần Thơ nhấn mạnh, thời gian tới, thành phố đặt mục tiêu phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao là khâu đột phá chiến lược, trong đó Đại học Cần Thơ giữ vai trò nòng cốt trong đào tạo các lĩnh vực then chốt theo chuẩn quốc tế:

"Để tiếp tục phát huy hiệu quả mối quan hệ hợp tác giữa thành phố và nhà trường, Đại học Cần Thơ cần tập trung vào một số nội dung trọng tâm sau: tăng cường phối hợp trong công tác đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, đặc biệt là các lĩnh vực mà thành phố cũng như các địa phương khác đang có nhu cầu lớn như công nghệ thông tin, logistics, nông nghiệp công nghệ cao, quản lý đô thị, môi trường và phát triển bền vững; đẩy mạnh hợp tác nghiên cứu khoa học, tư vấn chính sách và chuyển giao công nghệ phục vụ trực tiếp cho các chương trình, dự án phát triển kinh tế - xã hội của thành phố; nhất là các giải pháp thích ứng với biến đổi khí hậu, quản lý tài nguyên, phát triển kinh tế xanh và kinh tế tuần hoàn. Bên cạnh đó, xây dựng và phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo của thành phố, trong đó Đại học Cần Thơ giữ vai trò hạt nhân kết nối giữa Nhà nước – Nhà trường – Doanh nghiệp".

Đất nước đang bước vào giai đoạn phát triển mới, các chủ trương lớn về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, phát triển kinh tế tư nhân và giáo dục - đào tạo đang được triển khai mạnh mẽ, tạo nền tảng quan trọng cho phát triển nhanh và bền vững. Trong tiến trình đó, Đại học Cần Thơ giữ vai trò đặc biệt quan trọng với tư cách là trung tâm tri thức của toàn vùng.

Theo PGS. TS Hoàng Minh Sơn - Uỷ viên BCH Trung ương Đảng, quyền Bộ trưởng Bộ giáo dục và Đào tạo, nước ta hiện yêu cầu cao về chất lượng nguồn nhân lực, năng lực khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo. Giáo dục đại học phải trở thành động lực trực tiếp cho tăng trưởng kinh tế: cung ứng nhân lực chất lượng cao cho các ngành kinh tế mũi nhọn; tạo ra tri thức và công nghệ mới; thúc đẩy đổi mới sáng tạo trong doanh nghiệp và xã hội.

PGS. TS Hoàng Minh Sơn  nhấn mạnh, yêu cầu đó đặt ra trách nhiệm lớn lao đối với Đại học Cần Thơ thời gian tới:

"Nhà trường cần đẩy nhanh tiến độ chuẩn bị và triển khai các dự án đầu tư hạ tầng kỹ thuật, hiện đại hóa cơ sở vật chất, nhất là đầu tư xây dựng các trung tâm nghiên cứu, phòng thí nghiệm trọng điểm; đổi mới mạnh mẽ chương trình và phương thức đào tạo theo hướng hiện đại, liên ngành, gắn với nhu cầu thực tiễn của vùng và của cả nước, ứng dụng mạnh mẽ công nghệ số, trí tuệ nhân tạo trong các hoạt động đào tạo; mở rộng một số chương trình đào tạo tài năng, ưu tiên một số lĩnh vực then chốt như trí tuệ nhân tạo, công nghệ bán dẫn, công nghệ sinh học và khoa học sự sống. Nhà trường cũng cần chú trọng xây dựng các mô hình đào tạo liên kết với doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp công nghệ cao, mở rộng đào tạo trong sự hợp tác, đặt hàng của doanh nghiệp, địa phương; đồng thời đầy mạnh trang bị kỹ năng số, kỹ năng khởi nghiệp, tư duy đổi mới sáng tạo cho người học, để mỗi sinh viên khi ra trường không chỉ có bằng cấp mà còn có năng lực thực tiễn, khả năng tạo ra việc làm, đóng góp thiết thực cho xã hội. Song song đó, đẩy mạnh nghiên cứu khoa học, chuyển giao công nghệ, gắn chặt với nhu cầu phát triển nhanh và bền vững của vùng ĐBSCL, đặc biệt là về nông nghiệp công nghệ cao, công nghệ sinh học, kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, thích ứng biến đổi khí hậu".

Sau 60 năm, Đại học Cần Thơ không chỉ khẳng định vai trò “đầu tàu” đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao cho vùng ĐBSCL, mà còn là trung tâm nghiên cứu khoa học, chuyển giao công nghệ và hợp tác quốc tế quan trọng. Từ kết quả đạt được cùng Nghị quyết của Chính phủ về “Nâng cấp Đại học Cần Thơ thành trung tâm đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, nghiên cứu, ứng dụng khoa học của TP. Cần Thơ và ĐBSCL” sẽ là những nền tảng quan trọng cho Đại học Cần Thơ tiếp tục đổi mới, khẳng định vị thế và xây dựng môi trường học thuật chất lượng cao hoà nhịp vào công cuộc chuyển đổi số quốc gia./.

 Nguyễn Đắc Hồng Phương/VOV ĐBSCL