Khách mời của chương trình:
- Bà Nguyễn Thanh Cầm,Đại biểu Quốc hội, Ủy viên Ủy ban Văn hóa Xã hội của Quốc hội
- Bà Phạm Thanh Bình, Chủ tịch Hiệp hội Tư vấn nâng cao sức khỏe Việt Nam
Trong những năm gần đây, tự kỷ (rối loạn phổ tự kỷ – ASD) tại Việt Nam ngày càng được chú ý hơn, cả từ phía ngành y tế, các tổ chức xã hội và cộng đồng phụ huynh. Theo các chuyên gia, tỷ lệ trẻ em được chẩn đoán tự kỷ ở nước ta ước tính khoảng 0,7–1% trẻ em dưới 6 tuổi, tương tự với xu hướng toàn cầu. Trung tâm Nhi khoa Quốc gia cho biết mỗi năm có khoảng 10.000 trẻ được sàng lọc ASD tại bệnh viện, và số phụ huynh đưa con đi khám ở giai đoạn sớm (dưới 2 tuổi) đang tăng lên. Điều này cho thấy nhận thức về tự kỷ trong cộng đồng đang dần được nâng cao.
Tuy nhiên, phát hiện sớm vẫn là thách thức lớn. Nhiều cơ sở y tế tuyến cơ sở chưa có đủ năng lực đánh giá và chẩn đoán sớm các dấu hiệu tự kỷ, dẫn đến nhiều trẻ bị chẩn đoán muộn, bỏ lỡ “thời kỳ vàng” can thiệp từ 18–30 tháng đầu đời.
Về điều trị và can thiệp, hiện nay ở các thành phố lớn như Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh đã có những mô hình can thiệp đa ngành phối hợp giữa bác sĩ tâm thần nhi, nhà giáo dục đặc biệt, trị liệu ngôn ngữ và gia đình để hỗ trợ trẻ.
Về mặt chính sách, Việt Nam đã ban hành các chương trình hỗ trợ người khuyết tật trong đó có trẻ tự kỷ. Quyết định của Thủ tướng phê duyệt chương trình giai đoạn 2021–2030 đặt mục tiêu tăng tỷ lệ tiếp cận dịch vụ chăm sóc sức khỏe, sàng lọc sớm cho trẻ từ 0–6 tuổi và hỗ trợ can thiệp tại cộng đồng. Theo đó, khoảng 80% trẻ được sàng lọc sớm, hàng nghìn trẻ tự kỷ nặng sẽ được tiếp cận dịch vụ điều trị, giáo dục, phục hồi chức năng và ít nhất 90% trẻ ở tuổi mẫu giáo – tiểu học có cơ hội tiếp cận giáo dục.
Thực trạng phát hiện và điều trị tự kỷ tại Việt Nam đang tiến triển theo hướng tích cực so với trước, với nhận thức cộng đồng được nâng lên và các chương trình chính sách đã được đặt ra. Tuy vậy, vẫn còn nhiều rào cản trong hệ thống chẩn đoán, nhân lực chuyên môn, chi phí dịch vụ và khung pháp lý hoàn chỉnh để đảm bảo quyền lợi thực sự cho trẻ tự kỷ và gia đình./.
Bình luận