Buổi sáng đầu xuân ở bản Khổng Lào, xã biên giới Khổng Lào, tỉnh Lai Châu rộn ràng tiếng chiêng, tiếng trống. Trên sân nhà văn hóa bản, các thành viên trong đội văn nghệ của bản ai nấy đều rạng rỡ, tươi vui trong váy áo rực rỡ sắc màu với những bước chân múa Thái mềm mại, uyển chuyển theo nhịp chiêng, nhịp trống. Từng động tác của điệu múa quạt, múa nón, múa hoa… như kể lại câu chuyện về một miền đất huyền thoại, cái nôi của bản sắc Thái trắng ở Lai Châu.
Giữa vòng xòe ấm áp, bà Vàng Thị Hợi, người con của bản Khổng Lào, không giấu được niềm vui chia sẻ: "Chúng tôi yêu văn hóa văn nghệ lắm. Được cán bộ xã quan tâm, bà con tích cực tham gia đội văn nghệ, tập lại các điệu múa truyền thống từ ngày xưa. Mỗi lần đi biểu diễn lễ hội, vui vì mình góp sức giữ gìn bản sắc dân tộc".
Không khí xuân lan tỏa từ sân nhà văn hóa bản đến từng nếp nhà sàn. Khổng Lào hôm nay mang dáng dấp của một miền di sản sống động. Với đồng bào Thái nơi đây, văn hóa luôn hiện hữu trong đời sống thường ngày. Từ tiếng hát Then, nhịp xòe đoàn kết, đến những nghi lễ linh thiêng trong tục cấp sắc của người Dao.
Ông Hoàng Đức Thông, Trưởng phòng Văn hóa – Xã hội xã Khổng Lào cho biết, thực hiện Nghị quyết số 04 của Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh Lai Châu về bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa gắn với phát triển du lịch, địa phương đã triển khai nhiều giải pháp đồng bộ để biến di sản thành tài sản để phát triển du lịch. "Phòng đã tham mưu cho lãnh đạo UBND xã triển khai bảo tồn, phát huy truyền thống tốt đẹp của các dân tộc đến các cơ quan, đơn vị, trường học và các bản trên địa bàn xã. Đến nay, toàn xã có 41 đội văn nghệ và 4 câu lạc bộ văn nghệ đang hoạt động thường xuyên".
Từ nỗ lực ấy của cấp ủy, chính quyền địa phương và người dân, Khổng Lào hiện nay đã có 4 di sản văn hóa phi vật thể được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công nhận. Tiêu biểu là Lễ hội Then Kin Pang của người Thái, lễ cấp sắc của đồng bào Dao, cùng các tri thức dân gian quý giá. Trong bức tranh chung của Lai Châu – nơi có 11 di sản phi vật thể quốc gia và 2 di sản được UNESCO ghi danh, xã Khổng Lào nổi lên như một điểm sáng về bảo tồn gắn với phát triển.
Bà Mai Thị Hồng Sim, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Khổng Lào cho biết: Thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, xã Khổng Lào được sáp nhập từ ba xã Bản Lang, Khổng Lào, Hoang Thèn của huyện Phong Thổ cũ. Toàn xã hiện có gần 17.000 nhân khẩu, chủ yếu đồng bào Thái, Dao; các dân tộc đều còn lưu giữ nhiều nét văn hóa dân tộc độc đáo, trở thành điểm tựa, nòng cốt trong phát triển kinh tế gắn với du lịch của địa phương. "Xã sẽ phát huy vai trò của các già làng, người uy tín và các nghệ nhân trong công tác tuyên truyền và truyền dạy bản sắc văn hóa của các dân tộc; tiếp tục quân tâm duy trì tổ chức các lễ hội để thu hút khách đến với địa bàn xã. Đặc biệt, xã duy trì các đội văn nghệ và tổ chức truyền dạy các nghề truyền thống của đồng bào các dân tộc đối với các thế hệ trẻ. Từ đó để công tác bảo tồn bản sắc văn hóa các dân tộc của xã được gắn với các bản sắc, cũng như việc duy trì, phát triển đời sống văn hóa ở khu dân cư".
Theo ông Trần Mạnh Hùng, Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Lai Châu, bản sắc văn hóa các dân tộc chính là tài sản vô giá của địa phương. Văn hóa nói chung và di sản văn hóa nói riêng chính là cơ sở, là nền tảng giúp Lai Châu đạt mốc đón gần 1,5 triệu lượt khách du lịch trong năm 2025. "Để phát huy các giá trị di sản, trong thời gian tới, ngành Văn hóa, Thể thao và Du lịch tiếp tục quan tâm gắn phát triển di sản với phát triển du lịch bền vững. Địa phương sẽ xây dựng các sản phẩm du lịch văn hóa đặc trưng, phát triển du lịch cộng đồng và lấy chính người dân làm chủ thể và phối hợp với doanh nghiệp, địa phương tổ chức các tour trải nghiệm du lịch cho các giá trị văn hóa này. Đặc biệt, gắn các di sản với giáo dục các thế hệ trẻ là một trong những nhiệm vụ trọng tâm, để đưa di sản vào trong các trường học, đưa các di sản văn hóa này ngày càng được lan tỏa".
Hương xuân đang lan tỏa trên từng nếp nhà, bản làng nơi biên viễn Lai Châu. Trong nắng xuân, đồng bào các dân tộc cùng nắm tay nhau vui vòng xòe đoàn kết, để di sản văn hóa các dân tộc không chỉ lưu giữ, mà còn mở ra những mùa xuân bền vững cho hôm nay và mai sau./.
Khắc Kiên/VOV Tây Bắc
Bình luận