Trưng bày “Sử đá lưu danh” khái quát diện mạo nền giáo dục khoa cử Nho học theo 4 chủ đề chính: chủ trương tuyển chọn, đãi ngộ và trọng dụng người đỗ đạt; đồng thời khắc họa chân dung một số danh nhân tiêu biểu có đóng góp quan trọng cho giáo dục và nhiều lĩnh vực của đất nước.
Không gian trưng bày thể hiện sự đối thoại nghệ thuật giữa hai chất liệu chủ đạo: Giấy và Đá - biểu tượng cho hành trình từ học tập, rèn luyện đến tôn vinh và lưu danh hậu thế. Sự chuyển tiếp giữa hai chất liệu này thể hiện mong muốn của các triều đại quân chủ “vĩnh cửu hóa” sự tôn vinh tầng lớp tinh hoa trí thức.
Đặc biệt, truyền thống và hiện đại giao hòa khi những bản thác cổ được đánh thức bằng công nghệ trình chiếu, chuyển hóa tư liệu lịch sử thành hình ảnh số sinh động, giàu cảm xúc. Song hành với hình thức trưng bày truyền thống, các giải pháp công nghệ số được ứng dụng nhằm tái hiện không gian di sản văn hóa vật thể và phi vật thể. Thông qua đó, trưng bày góp phần làm mới cách kể câu chuyện di sản, giúp công chúng tiếp cận sinh động hơn những đóng góp của các bậc tiền nhân đối với sự nghiệp giáo dục, bồi dưỡng nhân tài.
Thông tin các giải pháp công nghệ số được ứng dụng trong trưng bày, chị Kim Phượng, Công ty BSM Labs- công ty phát triển phần mềm và ứng dụng AI trong lĩnh vực văn hoá lịch sử cho biết: “Với sa bàn, tương tác này có rất nhiều tác vụ, kết hợp giữa công nghệ hình ảnh, công nghệ AI cũng như những tương tác về vật lý. Khi khách hàng ấn vào nút trên bàn phím, tương ứng với một bia thì vị trí của con rùa sẽ hiện sáng. Mục đích giúp du khách trải nghiệm, hình dung được vị trì chính xác của bia ở đâu. Khi tương tác, cảm biến con rùa sáng lên thì ở trên sẽ hiện thông tin của bia rùa và sẽ ấn Play để xem video. Đây là video được sản xuất bằng công nghệ tranh phù điêu đất sét, tất cả những bức tranh này đều được nặn bằng đất sét thủ công và sử dụng công nghệ AI, công nghệ hậu kỳ để chuyển thể những nội dung bằng đất sét thành video chuyển động.”
Trưng bày được kết nối nội dung chặt chẽ với các trưng bày hiện có như “Quốc Tử Giám-Trường Quốc học đầu tiên” và “Khơi nguồn đạo học”, tạo thành một chỉnh thể thống nhất trong không gian di sản Văn Miếu – Quốc Tử Giám. Qua đó giúp công chúng có điều kiện tiếp cận một cách hệ thống và sâu sắc hơn lịch sử hình thành, phát triển của di tích, cũng như những thành tựu tiêu biểu của nền giáo dục khoa cử Việt Nam dưới chế độ quân chủ.
Ông Trương Quốc Toàn, Đại diện Văn phòng vùng Paris, thành viên nhóm biên soạn nội dung trưng bày “Sử đá lưu danh” cho biết: “Nội dung của bia tiên sĩ có tới 82 bài văn bia, chúng tôi phải dành tới 6 năm để nghiên cứu. Các bài văn bia có độ ngắn dài khác nhau, có những bài văn bia rất dài, nhưng cũng có bài văn bia rất ngắn. Ngoài ra, bố cục của một bài văn bia thường có khoảng 4 phần, nhưng có bài thiếu phần này hoặc phần kia. Chính vì thế chúng tôi cố gắng tìm ra những thông tin phổ quát của cả 82 bài văn bi và từ đó giới thiệu một cách hệ thống, giúp người xem hiểu được, đằng sau mỗi nội dung bia tiến sĩ đấy có những câu chuyện gì, thể hiện được chủ trương chiêu mộ hiện tài của các bậc quân vương này, thể hiểu được hành trình khoa cử của các sĩ tử. Khi họ nhận được học vị tiến sỹ thì nó là điểm kết thúc của một hành trình khoa cử nhưng lại là điểm khởi đầu của một hành trình phụng sự.”
Việc ứng dụng linh hoạt các giải pháp công nghệ số trong trưng bày đã mang đến góc tiếp cận mới lạ cho du khách tham quan trong hành trình khám phá lịch sử khoa cử Việt Nam, tái hiện con đường dài đầy gian nan để tri thức được hun đúc, nhân tài được thử thách và tên tuổi các bậc hiền tài được khắc ghi vào đá, lưu danh cùng năm tháng. “Sử đá lưu danh” được trưng bày thường xuyên tại Di tích quốc gia đặc biệt Văn Miếu – Quốc Tử Giám (Hà Nội), góp thêm câu chuyện độc đáo về di sản Việt Nam./.
Thuỷ Tiên/VOV1
Bình luận