Australia, Mỹ và Nhật Bản đang lên kế hoạch tổ chức một cuộc tập trận chung trên Biển Đông, ngoài khơi phía tây bắc Philippines trong tuần này, nhằm "tái khẳng định" các cam kết của mình đối với đồng minh khu vực, trong bối cảnh căng thẳng giữa Trung Quốc và Philippines trên Biển Đông có xu hướng leo thang.

Chuyến công du 5 ngày của Tổng thống Pháp Emmanuel Macron trong tuần này đến khu vực trung tâm của Nam Thái Bình Dương được đánh giá là lịch sử bởi đây là lần đầu tiên một Tổng thống Pháp công du các quốc gia độc lập ở khu vực Nam Thái Bình Dương, chứ không chỉ các lãnh thổ hải ngoại của Pháp. Chuyến đi truyền thông điệp rõ ràng rằng nước này muốn bảo vệ lợi ích của chính mình và thể hiện sức mạnh bên cạnh các nền dân chủ khác ở khu vực nam Thái Bình Dương. Cách tiếp cận của Paris là cung cấp cho các nước trong vùng Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương “một giải pháp thay thế”, một chỗ dựa tốt cho những nước không muốn bị lôi cuốn vào cuộc cạnh tranh Mỹ -Trung.

Việt Nam có vai trò quan trọng trong chuỗi cung ứng toàn cầu và Hoa Kỳ cam kết sẽ tiếp tục sát cánh cùng Việt Nam trên con đường phát triển thịnh vượng, có năng lực ứng phó với các thách thức. Đó là khẳng định của Đại sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam Marc Knapper trong cuộc phỏng vấn với phóng viên Đài TNVN, nhân kỷ niệm 10 năm thiết lập quan hệ đối tác toàn diện giữa hai nước.

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đang có chuyến thăm các quần đảo nằm ở phía Nam Thái Bình Dương đang và từng là lãnh thổ thuộc Pháp là New Caledonia, Vanuatu, Papua New Guinea. Đây được đánh giá là chuyến thăm đặc biệt quan trọng trong chính sách của Pháp tại châu Á – Thái Bình Dương. Theo giới phân tích, mặc dù kiểm soát các vùng lãnh thổ, vùng đặc quyền kinh tế lớn và có khoảng 2.700 binh sĩ đồn trú trong khu vực, nhưng ảnh hưởng ngoại giao của Pháp ở Thái Bình Dương vẫn tương đối khiêm tốn, chủ yếu xuất phát từ sự thiếu tương thích giữa chính sách khu vực của Pháp với lợi ích của các vùng lãnh thổ thuộc Pháp cũng các quốc gia từng là thuộc địa của Pháp. Đây chính là vấn đề mấu chốt mà Tổng thống Macron phải xử lý trong chuyến công du lần này.

Từ ngày hôm nay – 10/7 đến 14/7, tại thủ đô Jakarta của Indonesia diễn ra Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN lần thứ 56 (AMM56) và các hội nghị liên quan. Tại chuỗi hoạt động có quy mô lớn nhất hàng năm của các Bộ trưởng Ngoại giao, đại diện các nước ASEAN dự kiến tập trung thảo luận hàng loạt vấn đề nhằm duy trì ổn định, hòa bình và khả năng phục hồi kinh tế trong khu vực. Diễn ra sau Hội nghị cấp cao ASEAN 42 với nhiều kết quả và cam kết quan trọng, trong bối cảnh khu vực và quốc tế có nhiều diễn biến phức tạp, liệu các Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN sẽ có những cách tiếp cận nào đáng chú ý với các vấn đề đang nổi lên ở khu vực và toàn cầu? PV Phạm Hà - Thường trú Đài TNVN tại Indonesia - Nước đảm nhiệm vai trò Chủ tịch ASEAN 2023 cập nhật những thông tin mới nhất.

Lãnh đạo các quốc đảo Thái Bình Dương đang có chuyến thăm Hàn Quốc và có cuộc gặp thượng đỉnh đầu tiên với Tổng thống Hàn Quốc Yoon Suk-yeol. Với chủ đề “Hướng tới sự thịnh vượng chung: Tăng cường hợp tác với Thái Bình Dương xanh”, hội nghị lần này tập trung thảo luận về cách thức Hàn Quốc có thể phối hợp giải quyết các vấn đề cấp bách nhất mà các đảo quốc Thái Bình Dương đang đối mặt như biến đổi khí hậu, ứng phó với thiên tai và phát triển khu vực. Sự kiện lần này được đánh giá là một phần trong kế hoạch triển khai toàn diện Chiến lược Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương của Hàn Quốc công bố hồi năm ngoái. Đây cũng là động lực quan trọng trong việc mở rộng tầm nhìn ngoại giao của Hàn Quốc sang khu vực Thái Bình Dương. TS.Phan Cao Nhật Anh - Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam phân tích rõ hơn vấn đề này.

Trong một động thái thúc đẩy thúc đẩy vai trò của Ấn Độ tại khu vực Nam Bán cầu, sau 8 năm gián đoạn, Thủ tướng Narendra Modi và người đồng cấp Papua New Guinea James Marape mới đây đồng chủ trì Hội nghị cấp cao lần thứ 2 Diễn đàn hợp tác Ấn Độ - Các quốc đảo Thái Bình Dương tại thủ đô Port Moresby (Papua New Guinea). Những cam kết hợp tác của Ấn Độ với 14 quốc đảo không chỉ thể hiện quyết tâm nâng cao vị thế, ảnh hưởng của Ấn Độ tại khu vực mà một lần nữa cho thấy, các quốc đảo Thái Bình Dương đang đóng vai trò ngày càng quan trọng trên bản đồ địa chính trị toàn cầu, trở thành điểm đến cạnh tranh địa chiến lược của nhiều nước lớn!

Sau khi kết thúc Hội nghị thượng đỉnh Nhóm các nước công nghiệp phát triển (G7) và rời Nhật Bản, Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi đã tới Papua New Guinea tham dự Hội nghị thượng đỉnh Ấn Độ - Các quốc đảo Thái Bình Dương. Với lần thứ 2 tổ chức sau 8 năm, Ấn Độ được cho là mong muốn tạo động lực mới cho sự hiện diện tại các quốc đảo Thái Bình Dương sau một thời gian tiếp cận khu vực này với tốc độ khá chậm. Việc Ấn Độ nỗ lực gia tăng ảnh hưởng tại các quốc đảo Thái Bình Dương là một phần trong tham vọng của Ấn Độ với tư cách một cường quốc toàn cầu mới nổi. Tuy nhiên, tham vọng này của Ấn Độ sẽ không dễ thực hiện, nhất là khi các cường quốc khác như Mỹ và Trung Quốc thời gian gần đây đều “tăng tốc” các hoạt động ngoại giao tại khu vực này. Một bằng chứng rõ nét là sau khi Hội nghị thượng đỉnh Ấn Độ - Các quốc đảo Thái Bình Dương diễn ra vào sáng hôm qua, thì đến buổi chiều, Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken cũng có cuộc gặp với lãnh đạo các quốc đảo Thái Bình Dương và ký kết Thỏa thuận hợp tác quốc phòng Mỹ - Papua New Guinea.

Lãnh đạo 4 nước gồm Mỹ, Nhật Bản, Ấn Độ và Australia còn gọi là Nhóm bộ tứ hôm nay (20/5) đã nhóm họp bên lề hội nghị thượng đỉnh Nhóm các nước công nghiệp phát triển (G7). Tại đây, lãnh đạo Nhóm bộ tứ khẳng định cam kết duy trì hòa bình và ổn định đối với khu vực Ấn Độ Dương- Thái Bình Dương, đồng thời phản đối các hành động đơn phương tìm cách thay đổi hiện trạng bằng vũ lực:

Trong bối cảnh cạnh tranh địa chiến lược đang gia tăng trong khu vực, Australia đang có nhiều nỗ lực để củng cố và thắt chặt hơn quan hệ với các quốc đảo Thái Bình Dương láng giềng, trong đó đề xuất đặt quân đội các quốc đảo Thái Bình Dương trong Lực lượng quốc phòng Australia. Hiện, đề xuất này vừa nhận được sự ủng hộ của Pa-pua Niu Ghi-nê (Papua New Guinea).