Tiếp tục chương trình Kỳ họp không thường lệ lần thứ nhất, Quốc hội khóa 16, hôm nay, các đại biểu Quốc hội thảo luận tại hội trường về định hướng chính sách sửa đổi Luật Đất đai năm 2024 và Luật Nhà ở năm 2023. Trước đó, qua thảo luận tại tổ và trao đổi bên lề kỳ họp, nhiều đại biểu quan tâm đến đề xuất sửa đổi Luật Đất đai của Chính phủ, nhất là đổi mới cơ chế tài chính đất đai và giá đất theo hướng Nhà nước quyết định giá đất trên cơ sở dữ liệu và phương pháp khoa học, bảo đảm công khai, minh bạch. Dự thảo Luật Đất đai sửa đổi được Chính phủ đề xuất với 7 nhóm chính sách, trong đó đáng chú ý là cơ chế tài chính đất đai và giá đất. Theo đó, giá đất do Nhà nước quyết định trên cơ sở mục đích, thời hạn sử dụng đất, thông tin đầu vào và các quy định pháp luật có liên quan. Cùng với đó, dữ liệu đất đai sẽ được kết nối, chia sẻ với dữ liệu của các ngành, lĩnh vực. Việc này được kỳ vọng góp phần kiểm soát thị trường, hạn chế tình trạng thao túng giá, hình thành giá ảo, đồng thời bảo đảm điều tiết hợp lý phần giá trị tăng thêm từ đất. Chính phủ cũng đề xuất quy định cụ thể về bảng giá đất và hệ số điều chỉnh giá đất, làm căn cứ tính các khoản thu ngân sách từ đất; xác định giá trị quyền sử dụng đất khi cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước và tính tiền bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất.

Đồng tình với định hướng này, đại biểu Trần Thị Hồng Thanh, Đoàn Ninh Bình, đề nghị các quy định về bảng giá đất, hệ số điều chỉnh giá đất phải rõ ràng, khả thi: “Xác định luôn phương pháp trong luật, hoặc là chúng ta giao cho Chính phủ quy định. Còn nếu không thì chúng ta nên quy định là Chính phủ ban hành khung giá đất để chúng ta thực hiện. Đối với quy định về bảng giá đất, hệ số điều chỉnh giá đất, thì cũng chỉ quy định là Ủy ban nhân dân cấp tỉnh xây dựng trình Hội đồng nhân dân cấp tỉnh quyết định sửa đổi bổ sung bảng giá đất, hệ số điều chỉnh giá đất. Quy định cụ thể ở trong luật về  xác định thời gian hệ số điều chỉnh giá đât ban hành định kỳ một năm một lần, hoặc là trong trường hợp trong năm, nếu như giá đất nó biến động bất thường từ 25% thì UBND tỉnh trình HĐND cùng cấp điều chỉnh”.

Các đại biểu cũng nhấn mạnh yêu cầu chuyển từ tư duy quản lý sang quản trị nguồn lực đất đai, coi đất đai là một yếu tố đầu vào quan trọng của nền kinh tế; đồng thời tiếp tục giải phóng nguồn lực, đơn giản hóa thủ tục nhưng phải bảo đảm sử dụng đất tiết kiệm, hiệu quả và bền vững. Từ thực tiễn thu hồi đất, đại biểu Tạ Đình Thi, đoàn Hà Nội, cho rằng bồi thường bằng tiền một lần có thể giải quyết nhu cầu trước mắt nhưng chưa chắc bảo đảm sinh kế lâu dài cho người dân sau khi mất đất. Vì vậy, chính sách bồi thường cần chuyển mạnh từ bù đắp giá trị tài sản sang tái thiết sinh kế.