Trả lời phỏng vấn phóng viên Đài Tiếng nói Việt Nam, các học giả Nga đánh giá cao vai trò và những đóng góp của Việt Nam trong APEC, đồng thời kỳ vọng Năm APEC 2027 sẽ tạo động lực mới cho hợp tác khu vực cũng như quan hệ Việt Nam – Nga.

APEC được thành lập năm 1989, hiện quy tụ 21 nền kinh tế thành viên, trong đó có những trung tâm kinh tế lớn của thế giới như Mỹ, Trung Quốc, Nhật Bản và Nga. Trong bối cảnh cạnh tranh địa kinh tế, địa chiến lược tiếp tục gia tăng, vai trò kết nối và thúc đẩy hợp tác của APEC ngày càng được chú trọng.

Đánh giá về vị trí của diễn đàn, Phó Giáo sư Alexander Korolev, Phó Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu toàn diện châu Âu và quốc tế, Trường Kinh tế Cao cấp Nga (HSE), cho rằng APEC hiện là một trong những cơ chế quan trọng nhất nhằm duy trì đối thoại kinh tế tại khu vực châu Á - Thái Bình Dương. Ông Korolev nhận định:

“Ưu thế lớn nhất của APEC nằm ở cơ chế hoạt động linh hoạt, định hướng đồng thuận và tính chất tự nguyện của các cam kết được thông qua. Diễn đàn không xóa bỏ những bất đồng giữa các thành viên, nhưng góp phần duy trì các mối liên kết kinh tế, thúc đẩy hội nhập khu vực và hình thành những cách tiếp cận chung đối với chuyển đổi số, phát triển bền vững và tạo thuận lợi thương mại.”

Nhấn mạnh vai trò quan trọng của châu Á – Thái Bình Dương đối với tăng trưởng toàn cầu, bà Tatyana Gorchakova, Phó Viện trưởng phụ trách nghiên cứu khoa học, Viện Trung Quốc và châu Á đương đại thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Nga cho rằng các thành viên APEC chiếm khoảng 36% dân số, 46% thương mại và 61% GDP thế giới.

Đối với Nga, việc mở rộng hợp tác với các nền kinh tế châu Á – Thái Bình Dương có ý nghĩa quan trọng trong chiến lược phát triển kinh tế và tăng cường liên kết khu vực. Gia nhập APEC từ năm 1998, Nga đã tham gia thúc đẩy hợp tác trong nhiều lĩnh vực. Đặc biệt, việc đăng cai Hội nghị cấp cao APEC năm 2012 tại Vladivostok được xem là dấu mốc quan trọng trong quá trình tham gia của Nga vào các cơ chế liên kết kinh tế khu vực.

“Trong khoảng một thập kỷ qua, Nga đã triển khai gần 80 sáng kiến có tính thiết thực và phù hợp với nhu cầu hiện nay. Những lĩnh vực được chú trọng gồm mô hình toán học phục vụ phát triển bền vững, các trung tâm xử lý dữ liệu vũ trụ, đấu tranh chống tội phạm mạng, cung cấp năng lượng, an ninh lương thực và sở hữu trí tuệ.”

Theo các học giả Nga, trong giai đoạn hiện nay, điều quan trọng không chỉ là đề xuất sáng kiến mà còn phải chuyển hóa những định hướng hợp tác thành kết quả cụ thể, thông qua các dự án đầu tư, phát triển hạ tầng logistics, kết nối sản xuất, đổi mới công nghệ và mở rộng thương mại.

Trong bối cảnh đó, việc Việt Nam đăng cai APEC năm 2027 được các chuyên gia Nga đánh giá là sự kiện có ý nghĩa quan trọng đối với hợp tác kinh tế khu vực.

Bà Tatyana Gorchakova đánh giá:

“Xét đến kinh nghiệm chính trị và kinh tế của Việt Nam trong giải quyết các vấn đề khu vực, APEC 2027 cần trở thành một dấu mốc đáng chú ý trong tiến trình phát triển khu vực của các nền kinh tế có trình độ phát triển khác nhau. Các thành viên cần nỗ lực để những kết quả của diễn đàn thực sự góp phần cải thiện tình hình tại khu vực châu Á - Thái Bình Dương.”

Trong khi đó, ông Alexander Korolev nhấn mạnh Việt Nam có điều kiện phát huy vai trò cầu nối giữa các trung tâm kinh tế khác nhau tại châu Á – Thái Bình Dương.

“Cần lưu ý rằng Việt Nam đã từng đăng cai APEC vào các năm 2006 và 2017. Vì vậy, Việt Nam có kinh nghiệm đáng kể về tổ chức và ngoại giao. Tôi kỳ vọng trong năm đăng cai sắp tới, Việt Nam sẽ đặc biệt quan tâm đến khả năng chống chịu của các chuỗi cung ứng khu vực, chuyển đổi số, phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa, đào tạo nguồn nhân lực và ứng dụng các công nghệ mới. Kết quả then chốt cần đạt được là tăng cường lòng tin giữa các thành viên và thúc đẩy những sáng kiến cụ thể, góp phần giảm chi phí thương mại, mở rộng hợp tác đầu tư và bảo đảm phân bổ đồng đều hơn những lợi ích từ tăng trưởng kinh tế.”

Đối với quan hệ Việt Nam - Nga, ông Korolev cho rằng APEC 2027 có thể tạo thêm động lực thúc đẩy hợp tác song phương, đặc biệt trong các lĩnh vực giao thông vận tải, logistics, năng lượng, nông nghiệp và công nghệ số. Hai nước cũng có thể tăng cường phối hợp về vận tải đa phương thức, đơn giản hóa thủ tục hải quan và số hóa thương mại.  

Theo các học giả Nga, trong bối cảnh kinh tế thế giới tiếp tục đối mặt với nhiều thách thức, Năm APEC 2027 là cơ hội để Việt Nam phát huy vai trò kết nối, thúc đẩy đối thoại và tăng cường lòng tin giữa các nền kinh tế thành viên. Với kinh nghiệm hai lần đăng cai trước đây, Việt Nam được kỳ vọng sẽ đóng góp những sáng kiến thiết thực, góp phần thúc đẩy liên kết kinh tế, nâng cao khả năng thích ứng và hướng tới tăng trưởng bền vững trong khu vực. Đây cũng là cơ hội để Việt Nam mở rộng hợp tác với các đối tác, trong đó có Liên bang Nga, chuyển hóa những tiềm năng và định hướng hợp tác thành các dự án cụ thể, mang lại lợi ích thiết thực cho các bên.