Khu vực Mả Chìa nằm phía sau bốt Mai Sơn (xã Vĩnh Bảo, thành phố Hải Phòng). Trong thời kỳ kháng chiến chống thực dân Pháp, bốt Mai Sơn được thực quân địch lập để án ngữ, kiểm soát tuyến đường 10 - tuyến giao thông quan trọng phục vụ việc đi lại, vận chuyển hàng hóa từ Hải Phòng, Quảng Ninh về Nam Định, Thái Bình. 

Theo hồ sơ lưu trữ và thông tin từ các nhân chứng, nhiều cán bộ cách mạng, dân quân, du kích bị địch bắt đã bị đưa về đây giam giữ, tra tấn; sau đó, địch đưa một số chiến sỹ cách mạng ra khu vực Mả Chìa (phía sau bốt) sát hại và chôn trong các hố tập thể. Qua nhiều đợt rà soát, xác minh, cơ quan chức năng xác định có 8 liệt sĩ được chôn cất tại khu vực này nhưng đến nay chưa được quy tập.

Theo ông Phạm Minh Đức, Chủ tịch UBND xã Vĩnh Bảo, trong khuôn khổ “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ”, Ban Chỉ đạo 515 thành phố Hải Phòng đã yêu cầu tiếp tục rà soát hồ sơ, thu thập thông tin, xác minh vị trí chôn cất và tìm phương án quy tập hài cốt các liệt sĩ tại Mả Chìa. Các cơ quan chức năng đã nhiều lần tổ chức hội thảo, đối chiếu hồ sơ, thông tin nhân chứng và thân nhân các liệt sĩ để làm rõ vị trí hố chôn cũng như danh tính những người được chôn cất tại đây.

Tuy nhiên, do thời gian đã kéo dài khoảng 75 năm, địa hình khu vực có nhiều thay đổi, trong khi thông tin, tài liệu và điều kiện đối khớp từ thân nhân các liệt sĩ còn hạn chế, việc xác định chính xác vị trí từng hài cốt gặp nhiều khó khăn. Trên cơ sở kết quả rà soát, xác minh và các cuộc hội thảo, thành phố Hải Phòng quyết định triển khai khai quật, tìm kiếm và quy tập hài cốt tại khu vực Mả Chìa.

Để chuẩn bị cho việc khai quật, xã Vĩnh Bảo đã phối hợp chặt chẽ với Bộ Chỉ huy Quân sự thành phố Hải Phòng và Ban Chỉ đạo 515 thành phố triển khai các bước theo kế hoạch. Ngày 22/9, lực lượng chuyên môn sử dụng thiết bị radar xuyên đất để khảo sát khu vực nghi có hố chôn tập thể; các dữ liệu tiếp tục được phân tích để hỗ trợ khoanh vùng, xác định khu vực tìm kiếm. 

Ông Phạm Minh Đức, Chủ tịch UBND xã Vĩnh Bảo cho biết: Các phương án phục vụ khai quật cơ bản hoàn tất. Nhân dân rất ủng hộ, đặc biệt là các thân nhân gia đình liệt sĩ rất là cảm động trước sự quan tâm của Đảng, Nhà nước và sự vào cuộc của địa phương. Đối với xã Vinh Bảo, thực hiện nhiệm vụ được giao, xã đã chủ động để triển khai các công việc, thành lập ban tổ chức, xây dựng kế hoạch và tổ chức các bước tiến hành theo đúng chỉ đạo của Ban chỉ đạo 515 thành phố. Xã đã hoàn thiện tất cả các bước cuối cùng để tiến hành lễ khai quật do Ban chỉ đạo thành phố chủ trì.

Trong sáng nay (25/9), địa phương tiến hành nghi lễ tâm linh theo phong tục. Sáng mai (26/9), các lực lượng chức năng sẽ làm lễ dâng hương, dâng hoa và chính thức bắt đầu công tác khai quật tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tại khu vực Mả Chìa./.

Nguyễn Thị Thanh Nga/VOV Đông Bắc