Sáng nay (24/7), tại Hà Nội, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã tổ chức hộ thảo khởi động Dự án "Quản lý bền vững các chất được kiểm soát theo Nghị định thư Montreal" với nguồn viện trợ không hoàn lại hơn 315 tỷ đồng của Ngân hàng thế giới.

Nghị định thư Montreal được Liên Hợp Quốc đánh giá là một trong những điều ước quốc tế về môi trường thành công nhất. Sau hơn 30 năm tham gia Công ước Vienna và Nghị định thư Montreal, Việt Nam đã từng bước loại trừ nhiều chất làm suy giảm tầng ô-zôn, đồng thời xây dựng hệ thống chính sách quản lý các chất được kiểm soát theo các cam kết quốc tế. Hiện nay, Việt Nam đang bước sang giai đoạn mới với yêu cầu loại bỏ gần như hoàn toàn các chất HCFC và giảm dần tiêu thụ các chất HFC - nhóm môi chất lạnh có tiềm năng gây nóng lên toàn cầu rất cao.

Để hỗ trợ quá trình này, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã khởi động Dự án "Quản lý bền vững các chất được kiểm soát theo Nghị định thư Montreal". Dự án do Quỹ Đa phương thi hành Nghị định thư Montreal tài trợ không hoàn lại thông qua Ngân hàng Thế giới và Chương trình Môi trường Liên hợp quốc, với tổng kinh phí hơn 315 tỷ đồng. Mục tiêu là hỗ trợ Việt Nam loại trừ 97,5% mức tiêu thụ cơ sở các chất HCFC vào năm 2030 và giảm 10% mức tiêu thụ cơ sở các chất HFC vào năm 2029.

Ông Nguyễn Tuấn Quang, Phó Cục trưởng Cục Biến đổi khí hậu, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết: "Dự án sẽ tập trung vào bốn nhóm nhiệm vụ trọng tâm gồm phát triển nguồn nhân lực kỹ thuật trong lĩnh vực lạnh và điều hòa không khí; tăng cường năng lực quản lý xuất nhập khẩu các chất được kiểm soát; thúc đẩy chuyển đổi công nghệ sử dụng môi chất lạnh có tiềm năng làm nóng lên toàn cầu thấp; đồng thời nghiên cứu, hoàn thiện chính sách nhằm giảm dần sử dụng các chất HFC và thúc đẩy các công nghệ làm mát thân thiện với môi trường".

Không chỉ hướng tới thực hiện các cam kết quốc tế, dự án còn được kỳ vọng mang lại nhiều lợi ích thiết thực cho nền kinh tế. Các hoạt động đào tạo sẽ giúp hình thành đội ngũ kỹ thuật viên đạt chuẩn, giảm thất thoát môi chất lạnh, nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng, đồng thời tăng cường kiểm soát hoạt động xuất nhập khẩu, phòng chống buôn bán trái phép các chất được kiểm soát.

Ông Nguyễn Duy Sơn, Quyền Giám đốc vận hành Ngân hàng Thế giới tại Việt Nam cho biết, Việt Nam đang đứng trước những mục tiêu rất tham vọng nhưng hoàn toàn có cơ sở để đạt được nhờ những kết quả đã tích lũy trong hơn ba thập kỷ thực hiện Nghị định thư Montreal. Khi dự án hoàn thành vào cuối năm 2031, Việt Nam sẽ cắt giảm được lượng phát thải hàng năm lên tới 6,1 triệu tấn CO₂ tương đương. "Đây chính là đóng góp thiết thực của Việt Nam vì một hành tinh đáng sống, đồng thời là bước tiến vững chắc hướng tới mục tiêu đạt phát thải ròng bằng "0" (Net-Zero) vào năm 2050. Đặc biệt, với hàng ngàn kỹ thuật viên sẽ được đào tạo và cấp chứng chỉ về xử lý chất làm lạnh cũng như bảo dưỡng thiết bị trong khuôn khổ dự án này, đây sẽ là cơ hội lớn để nâng cao tay nghề, tiếp cận việc làm tốt hơn và kỳ vọng đạt được mức thu nhập cao hơn", ông Sơn nhấn mạnh.

Với sự phối hợp của các cơ quan quản lý, doanh nghiệp, cơ sở đào tạo và các tổ chức quốc tế, Dự án "Quản lý bền vững các chất được kiểm soát theo Nghị định thư Montreal" được kỳ vọng sẽ tạo nền tảng quan trọng cho quá trình chuyển đổi công nghệ trong lĩnh vực làm lạnh và điều hòa không khí, góp phần bảo vệ tầng ô-zôn, giảm phát thải khí nhà kính, nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp và thúc đẩy phát triển kinh tế xanh, bền vững tại Việt Nam.

Quang Huy