"Điểm nghẽn" chuyển đổi số của tổ chức hợp tác xã

Chủ nhật, 15:06, 26/04/2026

VOV1 - Chỉ khi các “điểm nghẽn” được tháo gỡ, chuyển đổi số mới thực sự trở thành động lực giúp tổ chức hợp tác xã phát triển bền vững, từ đó góp phần hiện đại hóa nền nông nghiệp Việt Nam.

Ra đời từ năm 2022, HTX Dịch vụ nông nghiệp Minh Trung ở xã Tân Phú (tỉnh Tây Ninh) đã kiên trì xây dựng mô hình sản xuất nông nghiệp công nghệ cao gắn với cây mãng cầu ta – một nông sản đặc trưng của vùng đất Tây Ninh. Để duy trì năng suất và thị trường tiêu thụ ổn định, HTX Dịch vụ nông nghiệp Minh Trung đã chủ động áp dụng khoa học công ngệ vào khâu sản xuất, đẩy mạnh chuyển đổi số, kết nối với hệ thống phân phối và sàn thương mại điện tử.

Việc đẩy mạnh chuyển đổi số được HTX Dịch vụ nông nghiệp Minh Trung (xã Tân Phú, tỉnh Tây Ninh) đặt rất nhiều kỳ vọng nhằm quản lý hiệu quả quy trình sản xuất, kiểm soát chất lượng và truy xuất nguồn gốc sản phẩm. Tuy nhiên, khó khăn bắt đầu xuất hiện sau một thời gian thực hiện chuyển đổi số. Hiện nay, HTX Dịch vụ nông nghiệp Minh Trung đã áp dụng phần mềm quản lý sản xuất, nhưng nhiều thành viên chưa quen với việc sử dụng điện thoại thông minh. Khi nhập dữ liệu thì mỗi người làm một kiểu, dẫn đến hệ thống không đồng bộ. Có lúc, hệ thống dữ liệu gần như bỏ không vì không ai cập nhật.

Khó khăn mà HTX Dịch vụ nông nghiệp Minh Trung (tỉnh Tây Ninh) đang gặp phải khi chuyển đổi số không phải là cá biệt. Thực tế, hệ sinh thái số dành riêng cho mô hình kinh tế tập thể, hợp tác xã trong nông nghiệp hiện nay còn rất thiếu và yếu. Nhiều nền tảng công nghệ ban đầu được thiết kế cho doanh nghiệp nên khi áp dụng cho tổ chức hợp tác xã chưa phù hợp với quy mô, đặc thù hoạt động, dẫn đến chi phí tăng cao và khó vận hành. Để chuyển đổi số thành công thì phải chuẩn hoá từ nguồn dữ liệu đầu vào. Tuy nhiên, phần lớn HTX hiện nay chưa xây dựng được cơ sở dữ liệu về thành viên, vùng nguyên liệu, sản lượng…dẫn đến khó kết nối với hệ thống sàn thương mại điện tử hay chuỗi cung ứng.

Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị xác định chuyển đổi số là một trong ba đột phá chiến lược, đóng vai trò là động lực chính để phát triển kinh tế - xã hội và năng lực cạnh tranh quốc gia. Ông Lê Đức Thịnh – Cục trưởng Cục Kinh tế hợp tác và phát triển nông thôn (Bộ Nông nghiệp & Môi trường) cho biết, quá trình chuyển đổi số trong khu vực kinh tế tập thể, hợp tác xã nông nghiệp đang đối mặt với nhiều thách thức. Nguồn lực đầu tư của tổ chức HTX còn rất hạn chế, bởi quy mô nhỏ, vốn ít, trong khi chuyển đổi số đòi hỏi chi phí ban đầu lớn. Việc tiếp cận các chính sách hỗ trợ của nhà nước còn khó khăn, thủ tục phức tạp. Nhiều HTX muốn chuyển đổi số nhưng không biết bắt đầu từ đâu, trong khi khả năng liên kết với doanh nghiệp công nghệ còn hạn chế khiến quá trình “số hoá” thêm khó khăn.

Vì vậy, ông Lê Đức Thịnh nhấn mạnh, để tháo gỡ “điểm nghẽn” chuyển đổi số trong khu vực kinh tế tập thể, hợp tác xã nông nghiệp, trước mắt cần tập trung đẩy mạnh công tác đào tạo, nâng cao kỹ năng số cho người dân từ những việc nhỏ và phù hợp.