Thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ và Bộ Công Thương, nhằm tối ưu vận hành hệ thống điện và đảm bảo sử dụng hiệu quả nguồn nước trong mùa khô năm 2026, chiều ngày 03/4/2026, tại thành phố Đà Nẵng đã diễn ra Hội nghị “Công tác phối hợp vận hành các nhà máy thủy điện trong mùa khô năm 2026 khu vực miền Trung”.
Hội nghị là diễn đàn để trao đổi, đánh giá tình hình vận hành hệ thống điện, các thách thức trong mùa khô năm 2026 và thời gian tới, đồng thời thống nhất các giải pháp phối hợp vận hành giữa các địa phương, đơn vị điều độ và các Đơn vị phát điện (quản lý vận hành các hồ chứa thủy điện) nhằm đảm bảo hài hòa giữa việc cung cấp điện an toàn, ổn định cho hệ thống điện quốc gia và vận hành hiệu quả các hồ chứa thủy điện, đáp ứng yêu cầu cấp nước hạ du.
Hiện tại khu vực miền Trung có 40 nhà máy thuỷ điện do Công ty Vận hành hệ thống điện và thị trường điện Quốc gia (NSMO) điều khiển (với tổng công suất 5.500MW), trong đó có 33 nhà máy trực tiếp tham gia thị trường điện (với tổng công suất 3.648MW). Các nhà máy thuỷ điện đa mục tiêu có vai trò quan trọng trong đảm bảo vận hành an toàn hệ thống, cung cấp điện và cấp nước hạ du. Bên cạnh đó, khu vực này còn có khoảng 1.700MW công suất từ các nhà máy thủy điện nhỏ.
Các báo cáo tại Hội nghị cho thấy, hiện tượng El Nino có xác suất xảy ra cao, nắng nóng dự báo sẽ duy trì và kéo dài đến hết tháng 7 và tháng 8 năm 2026, số đợt nắng nóng sẽ nhiều hơn và kéo dài hơn so với năm 2025, đồng thời tình hình thủy văn sẽ kém hơn so với năm 2025. Lưu lượng nước về các hồ thủy điện trên toàn hệ thống giảm dần và đang có diễn biến thấp hơn so với các nhận định trước đây.
Trong khi đó, việc vận hành tại một số nhà máy nhiệt điện than đang gặp một số vướng mắc liên quan đến đáp ứng tiêu chuẩn về môi trường, ảnh hưởng đến khả dụng của các tổ máy, khả năng tích giữ nước và an ninh cung cấp điện. Cùng lúc, nguồn nhiên liệu sơ cấp ngoài những rủi ro nhất định cho chuỗi cung ứng khí LNG do tình hình biến động địa chính trị đang tạo ra, một số nhà máy nhiệt điện than sử dụng than nhập cũng đối mặt với những rủi ro trong việc cung ứng than. Vì thế, việc phối hợp chặt chẽ giữa cơ quan quản lý, địa phương và các chủ hồ trong công tác vận hành, sử dụng hiệu quả nguồn nước là vô cùng quan trọng.
Dưới sự đồng chủ trì của ông Trịnh Văn Thuận - Phó Cục trưởng Cục Kỹ thuật an toàn và Môi trường công nghiệp, Bộ Công Thương và ông Nguyễn Quốc Trung - Phó Tổng Giám đốc Công ty Vận hành hệ thống điện và thị trường điện Quốc gia (NSMO), với sự tham dự của đại diện các Sở Nông nghiệp & Môi trường, Sở Công Thương TP Đà Nẵng, các tỉnh Gia Lai, Đăk Lăk, Tập đoàn Điện lực Việt Nam, Trung tâm Điều độ hệ thống điện miền Trung (CSO) và các nhà máy điện lớn khu vực miền Trung & tây Nguyên, Hội nghị đã tập trung trao đổi về việc tuân thủ các quy định pháp lý liên quan đến vận hành hồ chứa thủy điện, bao gồm các quy trình vận hành liên hồ chứa, yêu cầu cấp nước hạ du, cũng như các chỉ đạo của Chính phủ, Bộ Công Thương và Bộ Nông nghiệp và Môi trường.
Các nhà máy thủy điện được yêu cầu thực hiện nghiêm túc các quy trình vận hành hồ chứa đã được phê duyệt, đồng thời chủ động cập nhật thông tin thủy văn, phối hợp chặt chẽ với các địa phương để đảm bảo cân bằng giữa các mục tiêu: phát điện và cấp nước hạ du.
Việc chào giá và vận hành các nhà máy thủy điện cũng phải tuân thủ các quy định của thị trường điện, bao gồm các yêu cầu liên quan đến ràng buộc về thủy văn, nhu cầu cấp nước hạ du. Điều này đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa Đơn vị phát điện, Đơn vị điều độ hệ thống điện quốc gia và các Cơ quan quản lý địa phương để đảm bảo vận hành hiệu quả và đúng quy định.
Hội nghị đã thống nhất việc chia sẻ thông tin về nhu cầu cấp nước hạ du, kế hoạch sử dụng nước của địa phương và dự báo phụ tải hệ thống điện cần được thực hiện kịp thời, đầy đủ, đặc biệt trong quá trình lập kế hoạch vận hành hàng tháng, hàng tuần và hàng ngày của hệ thống điện cũng như điều độ, vận hành thời gian thực. Điều này sẽ giúp tối ưu hóa việc sử dụng nguồn nước, hài hòa giữa các mục tiêu phát điện và cấp nước hạ du.
Hội nghị cũng khẳng định vai trò quan trọng của công tác phối hợp vận hành trong bối cảnh hệ thống điện ngày càng phát triển, nhu cầu điện tăng cao và các yếu tố biến động khí hậu, thời tiết, nhiên liệu, địa chính trị... Việc tăng cường hợp tác, chia sẻ thông tin và vận hành linh hoạt sẽ là yếu tố then chốt nhằm đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia và phát triển hệ thống điện bền vững trong thời gian tới./.
Nguyên Long
Bình luận