Một trong những dự án trọng điểm của tỉnh hiện nay là tuyến đê Hữu Cầu, đoạn từ cầu Cao Ngạn đến đập Thác Huống, thuộc hệ thống công trình chống ngập lụt khu vực trung tâm tỉnh Thái Nguyên. Dự án có tổng mức đầu tư hơn 2.200 tỷ đồng, ảnh hưởng tới hơn 2.000 hộ dân và 18 tổ chức trên diện tích hơn 113 ha. Đến nay, giá trị giải ngân đạt khoảng 45,5%.

Với nhiều người dân, việc bàn giao mặt bằng không chỉ là thực hiện chủ trương của Nhà nước mà còn là sự sẻ chia vì sự phát triển chung của địa phương.

Bà Phùng Thúy Hòa, tổ 31, phường Phan Đình Phùng, tỉnh Thái Nguyên chia sẻ, gia đình nghiêm chỉnh chấp hành, vì đây là dự án lớn của tỉnh; mong muốn trong giai đoạn tới đến chỗ ở mới được thuận lợi, thuận tiện.

Sự đồng thuận ấy càng đòi hỏi chính quyền địa phương phải khẩn trương hoàn thiện các khu tái định cư, bảo đảm người dân sớm ổn định cuộc sống. Tại phường Phan Đình Phùng, một trong bốn địa phương chịu ảnh hưởng của dự án, công tác giải phóng mặt bằng được triển khai từ rất sớm. Đến nay, địa phương đã bàn giao gần 90% diện tích cho đơn vị thi công; đồng thời cơ bản hoàn thiện hồ sơ bồi thường, kiểm đếm đối với các hộ và tổ chức thuộc diện tái định cư. Ông Đặng Quang Ngọc, Phó Chủ tịch UBND phường Phan Đình Phùng cho biết: "Theo quy định trước khi giải phóng mặt bằng thực hiện dự án cần phải có những khu tái định cư, bố trí quỹ đất đối với các hộ phải di chuyển để các hộ dân ổn định đời sống. Cần phải có một số dự án xây dựng nhà ở để bố trí tái định cư. Thời gian làm các khu tái định cư phải làm trước khi dự án chính thực hiện". 

Không chỉ riêng dự án tuyến đê Hữu Cầu, Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình Giao thông và Nông nghiệp tỉnh Thái Nguyên hiện đồng thời triển khai hàng chục dự án trọng điểm. Trong bối cảnh giải phóng mặt bằng còn nhiều khó khăn và giá vật liệu xây dựng liên tục biến động, áp lực giải ngân là rất lớn. Sáu tháng đầu năm 2026, Ban trực tiếp quản lý 33 dự án đầu tư công, 7 dự án theo hình thức PPP, đồng thời triển khai thi công 10 dự án giao thông trọng điểm và chuẩn bị đầu tư cho 22 dự án khác. Năm 2026, tổng kế hoạch vốn được giao hơn 2.500 tỷ đồng, đến hết tháng 6 đã giải ngân khoảng 29%. Theo bà Nguyễn Thị Thanh Huyền, Phó Giám đốc Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình Giao thông và Nông nghiệp tỉnh Thái Nguyên, khó khăn lớn nhất hiện nay vẫn là giải phóng mặt bằng và xây dựng các khu tái định cư, giai đoạn này các dự án khởi công mới khối lượng công việc còn ít, chưa đảm bảo theo tiến độ giải ngân. Tuy nhiên với quyết tâm của Ban QLDA, tiến độ giải ngân các dự án sẽ đúng theo kế hoạch. Đối với các dự án mới triển khai vướng mắc nhất vẫn là GPMB và bố trí tái định cư và Ban quản lý cũng mong muốn các cấp chính quyền cùng giải phóng mặt bằng để triển khai dự án được đẩy nhanh, tiến độ giải ngân cũng đảm bảo.

Xác định đầu tư công là động lực quan trọng để thúc đẩy tăng trưởng, UBND tỉnh Thái Nguyên đã yêu cầu các chủ đầu tư xây dựng kế hoạch giải ngân chi tiết, gắn tiến độ thực hiện với trách nhiệm của người đứng đầu. Các cuộc giao ban hằng tháng đều dành thời gian kiểm điểm tiến độ từng dự án, kịp thời tháo gỡ khó khăn về giải phóng mặt bằng, đấu giá quyền sử dụng đất, nghiệm thu và thanh quyết toán khối lượng hoàn thành.

Bà Dương Phương Hoa - Phó Giám đốc Sở Tài chính tỉnh Thái Nguyên nêu rõ: "Để đẩy nhanh tiến độ giải ngân các dự án, ngay từ đầu năm tỉnh Thái Nguyên cũng có chỉ thị về giải ngân vốn đầu tư công, yêu cầu xác định rõ trách nhiệm cá nhân người đứng đầu trong thực hiện dự án; yêu cầu các chủ đầu tư lập kế hoạch giải ngân chi tiết cho từng nhiệm vụ dự án và phải tuân thủ nghiêm kế hoạch giải ngân này. Từng tháng, trong cuộc giao ban của Chủ tịch UBND tỉnh với các sở, ban, ngành, chúng tôi sẽ kiểm điểm kế hoạch giải ngân mà các đơn vị đã xây dựng; qua đó xếp loại, đánh giá trách nhiệm người đứng đầu và tập thể các đơn vị trong giải ngân đầu tư công."

Trong sáu tháng đầu năm, Thái Nguyên tiếp tục nằm trong nhóm những địa phương có tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công cao nhất cả nước, đứng thứ sáu toàn quốc. Kết quả ấy không chỉ phản ánh quyết tâm của chính quyền các cấp mà còn cho thấy sự đồng thuận của người dân, sự chủ động của các chủ đầu tư trong tháo gỡ khó khăn, đẩy nhanh tiến độ các công trình trọng điểm. Khi những "điểm nghẽn" về mặt bằng từng bước được tháo gỡ, các dự án hạ tầng sẽ sớm phát huy hiệu quả, tạo sức hút đối với các dòng vốn đầu tư mới, mở rộng không gian phát triển công nghiệp, dịch vụ và đô thị, qua đó tạo nền tảng để Thái Nguyên hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số trong giai đoạn tới.