Nhiều ý kiến nhấn mạnh việc tiếp tục đột phá xây dựng, hoàn thiện thể chế, giải phóng mọi nguồn lực cho phát triển; phát triển hệ thống hạ tầng chiến lược đồng bộ hiện đại, kiến tạo không gian phát triển mới; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với phân bổ nguồn lực và tăng cường kiểm tra, giám sát với phương châm “địa phương quyết, địa phương làm, địa phương chịu trách nhiệm” một cách thực chất và hiệu quả nhất.

Mở đầu phiên thảo luận, Đại hội đã nghe Đại tướng Phan Văn Giang, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Bí thư Quân ủy Trung ương, Bộ trưởng Quốc phòng, trình bày tham luận với chủ đề "Xây dựng Quân đội nhân dân cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại, làm nòng cốt xây dựng nền quốc phòng vững mạnh, hiện đại, gắn với nền an ninh nhân dân và thế trận lòng dân vững chắc", và Đại tướng Lương Tam Quang, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Đảng ủy Công an Trung ương, Bộ trưởng Công an, tham luận với chủ đề "Công tác công an thực hiện 3 mục tiêu chiến lược của Đảng: Hòa bình, ổn định - phát triển chất lượng cao - hạnh phúc của nhân dân”.

Tiếp đó, trong tham luận tại hội trường, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà, Đảng bộ Chính phủ nhấn mạnh tinh thần Chính phủ kiến tạo, phát triển, liêm chính và hành động quyết liệt phục vụ nhân dân. Quán triệt tinh thần Nghị quyết đại hội XIV của Đảng với mục tiêu đến năm 2045 kỷ niệm 100 năm thành lập nước Việt Nam là một quốc gia hùng cường thịnh vượng, hạnh phúc, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà nhấn mạnh: đó là khát vọng của cả dân tộc, là lời thề danh dự trước lịch sử trước nhân dân trước bối cảnh mới, song hành với những cơ hội chưa từng có, là những thách thức lớn hơn rất nhiều đòi hỏi Chính phủ phải đổi mới mạnh mẽ cả về tư duy, phương thức quản trị và năng lực hành động. Phó Thủ tướng nêu nhiệm vụ trọng tâm của Chính phủ nhiệm kỳ tới là tiếp tục đột phá xây dựng, hoàn thiện thể chế, giải phóng mọi nguồn lực cho phát triển, coi đây là đột phá của đột phá, lợi thế cạnh tranh quốc gia, chuyển đổi trạng thái từ quản lý sang tiến tạo phục vụ, phát triển, giảm chi phí tuân thủ cho người dân và doanh nghiệp; thể chế cho các lĩnh vực mới then chốt như khoa học công nghệ đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số:“Đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa, cơ cấu lại nền tế; đổi mới mạnh mẽ mô hình tăng trưởng; lấy khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số làm động lực chính; nguồn nhân lực chất lượng cao làm yếu tố cốt lõi để thúc đẩy các đồng lực tăng trưởng mới, tập trung xây dựng tự chủ chiến lược, phát triển các ngành công nghiệp nền tảng công nghệ mũi nhọn như chip bán dẫn, trí tuệ nhân tạo, công nghệ số, năng lượng tái tạo… Chú trọng thúc đẩy mạnh mẽ kinh tế, số kinh tố xanh, kinh tế thần hoàn, kinh tế tri thức, khai thác hiệu quả các không gian phát triển mới, các mô hình, phương thức kinh doanh mới; phát triển mạnh mẽ các hệ sinh thái khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo và các cực tăng trưởng các vùng kinh tế động lực, phát huy mạnh mẽ vai trò của kinh tế Nhà nước, kinh tế tư nhân và đầu tư nước ngoài theo tinh thần Nghị quyết Đại hội 14 của Đảng và các nghị quyến cốt lõi của Bộ Chính trị.” Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà nói.

Phó Thủ tướng cũng nêu rõ Chính phủ tập trung phát triển hệ tống hạ tầng chiến lược đồng bộ hiện đại, kiến tạo không gian phát triển mới; khơi thông, huy động và sử dụng hiệu quả các nguồn lực; tập trung ưu tiên đầu tư phát triển các công trình hạ tầng chiến lược có sức lan tỏa cao về giao thông, năng lượng, viễn thông, y tế, giáo dục, văn hóa thể thao….Đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với phân bổ nguồn lực và tăng cường kiểm tra, giám sát với phương châm “địa phương quyết, địa phương làm, địa phương chịu trách nhiệm” một cách thực chất và hiệu quả nhất.

Để thúc đẩy kinh tế đất nước với mức tăng trưởng 2 con số giai đoạn tới, đồng chí Nguyễn Anh Tuấn, Phó Trưởng Ban Chính sách Chiến lược Trung ương đề xuất phải đảm bảo duy trì ổn định kinh tế vĩ mô, tăng khả năng chống chịu của nền kinh tế, đảm bảo tự chủ chiến lược, tạo nền tảng cho tăng trưởng kinh tế đất nước nhanh và bền vững cả trong trước mắt và giải hạn, trong đó cần xác định tư duy phát triển để ổn định và ổn định để phát triển; thúc đẩy mạnh mẽ và làm mới các động lực tăng trưởng truyền thống, đồng thời kiến tạo, khai thác hiệu quả các động lực tăng trưởng mới từ khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, kinh tế tuần hoàn, cùng với các ngành lĩnh vực mới nổi và các không gian tăng trưởng mới. Tiếp tục đẩy nhanh cơ cấu lại nền kinh tế, đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa, lấy khoa học công nghệ đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm độc lực chính. Theo đó, tập trung phát triển các ngành, lĩnh vực, các mô hình kinh tế mới trên nền tảng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. phát triển các ngành kinh tế dữ liệu, kinh tế số, kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, khai thác tốt không gian kinh tế biển, không gian kinh tế tầm thấp và không gian vũ trụ cũng như là không gian trong lòng đất.

Đồng chí Nguyễn Anh Tuấn cũng kiến nghị khai thác hiệu quả hơn nữa các thị trường quốc tế, đa dạng hóa các thị trường, đồng thời đẩy mạnh phát triển thị trường nội địa thực sự trở thành động lực bền vững cho tăng trưởng. Huy động và sử dụng có hiệu quả các nguồn lực, nhất là nguồn vốn để phục vụ tăng trưởng ở mức cao từ các kênh: Đầu tư công, đầu tư tư nhân trong nước và đầu tư trực tiếp nước ngoài. Đẩy mạnh các đột phá về thể chế kinh tế, nguồn nhân lực, khoa học công nghệ đổi mới sáng tạo và cơ sở hạ tầng làm nền tảng vững chắc để tăng trưởng nhanh và bền vững.

Thay mặt Đảng bộ Quốc hội trình bày tham luận "Nâng cao tính Đảng, tính nhân dân trong hoạt động của Quốc hội đáp ứng yêu cầu hoàn thiện thể chế phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới", Ủy viên Trung ương Đảng, Ủy viên Ban Thường vụ Đảng ủy Quốc hội, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh khẳng định, yêu cầu của kỷ nguyên mới - kỷ nguyên đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và hội nhập quốc tế sâu rộng - đã đặt nhiệm vụ “hoàn thiện toàn diện, đồng bộ thể chế phát triển nhanh và bền vững đất nước” là nhiệm vụ trọng tâm số 1, cũng là khâu “đột phá của đột phá”. Phó Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh, trong bối cảnh đó, việc nâng cao tính Đảng, tính nhân dân vừa là nguyên tắc chính trị nội tại, vừa là đòi hỏi khách quan của thực tiễn, cũng là điều kiện tiên quyết để Quốc hội thực hiện tốt các chức năng cơ bản của mình: “Tiếp tục xây dựng Đảng bộ Quốc hội trong sạch, vững mạnh toàn diện, phù hợp với đặc thù cơ quan dân cử; phát huy tốt hơn vai trò của Đảng ủy Quốc hội trong công tác tham mưu chiến lược và lãnh đạo cụ thể hóa, thể chế hóa nghị quyết, chủ trương của Đảng, bảo đảm vừa phân định rõ, vừa kết hợp hài hòa giữa vai trò, trách nhiệm trong xây dựng Đảng với thẩm quyền, trách nhiệm trong thực hiện nhiệm vụ chính trị, chuyên môn.Cùng với đó, tiếp tục chuẩn bị chu đáo để tổ chức thành công cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp. Phấn đấu bầu đủ số lượng, bảo đảm cơ cấu nhưng phải ưu tiên hàng đầu về chất lượng, lựa chọn, giới thiệu những người thật sự tiêu biểu về phẩm chất và năng lực.” Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh nhấn mạnh.

Với chủ đề “Công tác chính trị, tư tưởng trong kỷ nguyên mới” do đồng chí Lại Xuân Môn, Bí thư Đảng ủy, Phó Trưởng ban Thường trực Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương trình bày đã đề cập, làm sáng rõ công tác chính trị, tư tưởng là công việc quan trọng bậc nhất của Đảng, có ý nghĩa quyết định thành công của sự nghiệp cách mạng. Thời gian tới, nhấn mạnh việc cần nâng cao nhận thức và tăng cường hơn nữa sự lãnh đạo trực tiếp toàn diện của Đảng đối với công tác chính trị tư tưởng từ Trung ương tới cơ sở cần đặt công tác chính trị tư tưởng thành nhiệm vụ trọng tâm và thường xuyên lãnh đạo, chỉ đạo và nâng cao chất lượng hiệu quả với giải pháp cụ thể thiết thực, đồng chí Lại Xuân Môn cho rằng, công tác chính trị tư tưởng phải hướng vào việc bồi đắp bản lĩnh chính trị, nâng tầm trí tuệ, xây dựng văn hóa, đạo đức của Đảng, nâng cao trình độ tổng kết thực tiễn, nâng cao nghiên cứu lý luận, cung cấp luận cứ khoa học vững chắc cho việc hoạch định đúng đắn và thực hiện đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước. Công tác chính trị, tư tưởng phải góp phần thực hiện nguyên tắc tổ chức của Đảng và sinh hoạt Đảng, nêu gương cao ngọn cờ huy động sức mạnh tổng hợp trong đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực đấu tranh đẩy lùi sự suy thoái về chính trị, tư tưởng, đạo đức, lối sống, biểu hiện tự diễn biến, tự chuyển hóa trong nội bộ, làm cho Đảng ta trong sạch, vững mạnh, toàn diện, thực sự là đạo đức, là văn minh.

Tham luận với chủ đề: "Phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc - nền tảng và động lực quan trọng thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới”, đồng chí Hà Thị Nga, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy Mặt trận Tổ quốc, các đoàn thể Trung ương, Phó Chủ tịch - Tổng thư ký Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam nhận định, khi đất nước ta bước vào kỷ nguyên mới - kỷ nguyên của tri thức, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, hội nhập quốc tế sâu rộng với những cơ hội, thách thức đan xen; việc phát huy sức mạnh khối đại đoàn kết toàn dân tộc trở thành nhân tố mang ý nghĩa chiến lược, là động lực quan trọng để đất nước vượt qua thách thức, nắm bắt cơ hội, phát triển bền vững:

”Tiếp tục đổi mới mạnh mẽ, toàn diện nội dung, phương thức, cơ chế hoạt động, lấy các vấn đề dân sinh, dân chủ, dân quyền làm trọng tâm; nâng cao chất lượng cán bộ MTTQ, các tổ chức chính trị xã hội và cơ sở, kiện toàn, vận hành hệ thống tổ chức theo mô hình mới và cơ chế tổ chức theo hướng "một việc - một đầu mối - một thời hạn - một kết quả"; nâng cao chất lượng giám sát, phản biện xã hội; hằng năm, Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam cần xác định cụ thể, chủ trì thực hiện các chương trình giám sát, phản biện xã hội trong phạm vi toàn quốc đối với những vấn đề thiết thực, dự thảo luật, văn bản quy phạm pháp luật quan trọng bảo đảm hiệu quả, thực chất.” Bà Hà Thị Nga cho biết thêm.

Nêu giải pháp đột phá phát triển mạnh mẽ kết cấu hạ tầng trong thời gian tới, đồng chí Trần Hồng Minh, Bí thư Đảng ủy, Bộ trưởng Bộ Xây dựng nhấn mạnh đột phá trong xây dựng kết cấu hạ tầng giao thông đa phương thức bởi thực tiễn cho thấy phát triển kết cấu hạ tầng, nhất là hạ tầng giao thông, hạ tầng xây dựng đô thị chỉ tạo được đột phá khi được chuẩn bị kỹ về chiến lược, quy hoạch và có mô hình huy động nguồn lực phù hợp, rồi tổ chức thực hiện quyết liệt và có sự phối hợp chặt chẽ của cả hệ thống chính trị, đặc biệt là quy hoạch hạ tầng, cảng biển sân may, đường thủy để dẫn dắt định hướng công tác đầu tư phát triển hạ tầng; bảo đảm hiệu quả đầu tư, phát triển cân đối hài hòa tổng thể giữa các lĩnh vực, ưu tiên phân bố nguồn lực cho kết cấu hạ tầng trọng điểm có tính lan tỏa, liên kết vùng, tạo ra hành lang kinh tế mới.

Đồng chí Nguyễn Mạnh Hùng, Bí thư Đảng bộ, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ cũng nhấn mạnh thể chế mới là quyết định đối với đổi mới sáng tạo và phát triển:“Thế giới đang có những làn sóng mới mà Việt Nam có thể tận dụng để tăng trưởng nhanh. Làn sóng số hóa và trí tuệ nhân tạo, làn sónh xanh năng lượng sạch và kinh tế carbon thấp, làn són đô thị hóa và các không gian phát triển mới như kinh tế tầm thấp; làn sóng thể chế mới để tạo luật chơi cho kỷ nguyên số và trí thức… Các làn sóng mới này đều liên quan tới cái mới, Việt Nam có thể tận dụng một cách tốt nhất vì cái mới rất phù hợp với văn hóa và năng lực người Việt Nam. Việt Nam muốn bứt phá vươn lên thì chủ yếu phải dựa vào cái mới, các không gian tăng trưởng mới”. Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng nói.

Còn phó Bí thư Thường trực Đảng Ủy, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Nguyễn Mạnh Cường nhấn mạnh tinh thần chủ động tích cực thực hiện nhiệm vụ trọng yếu, thường xuyên là đẩy mạnh đối ngoại, hội nhập quốc tế, phục vụ các mục tiêu chiến lược của đất nước. Theo đó, quán triệt sâu sắc và triển khai hiệu quả đường đối ngoại của Đại hội 14, thực hiện chiến lược đối ngoại toàn diện ở tầm cao mới trong kỷ nguyên phát triển thịnh vượng và hùng cường của dân tộc; giữ vững môi trường hòa bình ổn định, kiên quyết kiên trì bảo vệ vững chắc độc lập chủ quyền thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ, giữ vững ổn định chính trị, an ninh quốc gia.

Trong tham luận trình bày tại Đại hội, đồng chí Nguyễn Thanh Bình, Phó Trưởng Ban Tổ chức Trung ương cho biết, trước yêu cầu của nhiệm vụ của thời kỳ phát triển mới với yêu cầu của Ban Chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư tổng kết sớm việc thực hiện Nghị quyết 18 của Bộ Chính trị để xác định tầm nhìn và bước đi chiến lược, có những quyết sách đổi mới mạnh mẽ trong thời gian tới cần tiếp tục vào một số nhiệm vụ chủ yếu như tiếp tục hoàn thiện đồng bộ thể chế, quy định của Đảng và pháp luật của Nhà nước, phù hợp với mô hình tổ chức mới, xác định rõ chức năng, nhiệm vụ, cơ cấu tổ chức trong từng cơ quan, đơn vị, bảo đảm hoạt động thông suốt, đồng bộ, nhịp nhàng. Đẩy mạnh và thực hiện hiệu quả phân cấp, phân quyền giữa Trung ương và địa phương theo hướng nâng cao năng lực tự chủ, tự chịu trách nhiệm của địa phương. Vận hành tổ chức bộ máy mới thông suốt, đồng bộ, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả kịp thời sơ kết, tổng kết, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong quá trình triển khai thực hiện. Tiếp tục sắp xếp, tinh gọn tổ chức bên trong của các cơ quan, đơn vị. Đẩy mạnh chuyển đổi số, quản lý và sử dụng trụ sở, tài sản sao sắp xếp phù hợp với thực tế, tránh lãng phí. Tập trung sắp xếp các đơn vị sự nghiệp công lập, trường học, cơ sở giáo dục, y tế, doanh nghiệp nhà nước theo đúng định hướng của Trung ương.

Cho biết tinh thần đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng bộ Thủ đô Hà Nội, đáp ứng yêu cầu phát triển trong kỷ nguyên mới, góp phần kiến tạo tương lai phát triển của đất nước, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Hà Nội, Nguyễn Văn Phong nhấn mạnh định hướng phát triển dựa trên việc vừa khắc phục điểm nghẽn, vừa phát triển bứt phá để trả lời câu hỏi chiến lược của Tổng Bí thư Tô Lâm đặt ra cho Đảng bộ Thủ đô, đó là: Hà Nội sẽ định hình bản sắc và mô hình phát triển như thế nào để vừa giữ được hồn Thăng Long, vừa vươn mình thành đại đô thị sáng tạo xanh, thông minh và kết nối toàn cầu. Và Hà Nội đã đề ra các định hướng chiến lược để phát triển trong thời gian tới. một là, phát triển dựa trên đổi mới sáng tạo, lấy khoa học công nghệ và chuyển đổi số làm động lực tăng trưởng chủ yếu. Hai là, tổ chức lại không gian đô thị, chuyển dịch sang mô hình đa trung tâm, đa cực, đa tầng, đa lớp, xanh hài hòa và thích ứng với biến đổi khí hậu và nâng cao chất lượng cuộc sống nhân dân. Ba là, lấy văn hóa làm sức mạnh mềm, bảo tồn và phát huy truyền thống ngàn năm văn hiến, lấy con người Hà Nội làm trung tâm, cùng với văn hóa Thăng Long Hà Nội tạo lợi thế cạnh tranh khác biệt.

Trong sáng ngày 21/01, Đại hội cũng đã nghe tiếng nói từ cơ sở từ đại biểu Trần Thị Thanh Thủy, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND phường Mỹ Hào, tỉnh Hưng Yên nêu ý kiến từ thực tế chuyển đổi số ở cơ sở không chỉ là lựa chọn mà là yêu cầu tất yếu, giải pháp đột phá để thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp:“Chúng tôi đã triển khai đồng bộ với tinh thần người đứng đầu làm gương, tập thể quyết tâm, nhân dân đồng hành. Đảng ủy phường xác định chuyển đổi số là nhiệm vụ chính trị trọng tâm, xuyên suốt, gắn trực tiếp với trách nhiệm của tập thể thường trực Đảng ủy và người đứng đầu. Thường trực đảng ủy phường trực tiếp chỉ đạo, không khoán trắng cho cấp dưới. Chúng tôi xác định: mỗi cán bộ đảng viên phải là một công dân số tiên phong để tuyên truyền, vận động, hướng dẫn, thuyết phục, hỗ trợ nhân dân tham gia. Từ sự tiên phong của người đứng đầu, chuyển đổi số đã được triển khai đồng bộ, thực chất và từng bước trở thành xu thế chủ đạo trên địa bàn của phường. Phường Mỹ Hào đã sớm thiết lập 24 tổ công nghệ số cộng đồng, để đi từng ngõ gõ từng nhà hướng dẫn người dân tiếp cận kỹ năng dịch vụ số và thực hành chuyển đối số”. Bà Trần Thị Thanh Thuỷ cho rằng.

Văn Hiếu – Lại Hoa/VOV