Lần đầu tiên Liên hoan Phát thanh được chính thức mở màn bằng một Chương trình Nghệ thuật ngoài trời hoành tráng, mãn nhãn, hoà quyện giữa tiếng nói đồng vọng từ truyền thống với thanh âm kỷ nguyên mới. Lễ khai mạc ấn tượng vào tối 11/04 vừa qua xứng tầm lễ hội âm nhạc quốc gia đã mang lại cảm xúc khó quên không chỉ cho hàng chục nghìn người dân Quảng Ninh mà còn với các chuyên gia quốc tế và du khách nước ngoài.

“Lần đầu tiên Liên hoan Phát thanh có một lễ khai mạc hoành tráng, chất lượng nghệ thuật rất cao và quan trọng là nó không chỉ là một hoạt động chuyên môn đơn thuần của những người làm báo mà đã trở thành hoạt động văn hóa đại chúng, phục vụ hoạt động văn hóa du lịch của công chúng tỉnh Quảng Ninh.”- Nhà báo Nguyễn Thế Lãm, Giám đốc Báo và Phát thanh- Truyền hình Quảng Ninh chia sẻ.

“Lần thứ 2 tôi đến Việt Nam và lần đầu tiên tôi tham dự LHPT. Trong suốt 25 năm làm phát thanh tôi chưa từng thấy sự kiện nào giống như đêm khai mạc vừa qua. Từ các tiết mục biểu diễn, kỹ năng chuyên môn đến dàn dựng chương trình đều đạt trình độ rất cao. Thật tuyệt vời khi được chứng kiến sự hào hứng và nhiệt huyết của mọi người dành cho ngành phát thanh”- Bà Justine Anne Kelly, Trưởng Bộ phận Nội dung và Chiến lược Âm thanh- Đài ABC (Australia) cho biết.

Trước khi chính thức khai mac, Liên hoan phát thanh toàn quốc lần thứ 17 đã bắt đầu bằng phần thi chương trình phát thanh trực tiếp, nơi thử thách bản lĩnh của những người làm báo nói. Trong số 26 đội thi, Báo và Phát thanh- Truyền hình Nghệ An là một trong những đơn vị được đánh giá cao cả về nội dung và hình thức thể hiện. Khéo léo đề cập một chủ đề “nóng” về những khó khăn, bất cập của cán bộ cấp xã sau sáp nhập và nhận giải vàng xứng đáng, nhà báo Nguyễn Thị Khánh Ly đại diện  ekip thi chương trình phát thanh trực tiếp chia sẻ: “Ở Báo và Phát thanh- Truyền hình Nghệ An, chúng tôi có truyền thống thực hiện các tác phẩm dự thi, các tác phẩm chính luận, làm bằng tất cả tâm huyết của ekip, nhất là sự quan tâm của ban lãnh đạo, nhất là từ khâu chọn đề đến khâu sản xuất, đồng thời chúng tôi có sự chuẩn bị rất sớm.”

Đằng sau giải thưởng của phần thi chương trình phát thanh trực tiếp là những câu chuyện hậu kỳ khó quên. Nếu như nhà báo Uông Thu Huyền, Ban Thời sự VOV1 dẫn con nhỏ 1 tuổi đi theo để tiện chăm sóc, rồi nhận “giải kép” người dẫn chương trình xuất sắc và là thành viên trong ekip đạt giải vàng chương trình phát thanh trực tiếp thì nhà báo Thu Hòa, Ban Văn hóa - Xã hội và Dân tộc (VOV2) lại nhiều lần thót tim khi đến gần ngày thi, khách mời đột nhiên bị đau ruột thừa, phải mổ cấp cứu và từ chối tham gia chương trình. Bình tĩnh giải quyết những khó khăn phát sinh, cuối cùng Thu Hòa và ekip đã hỗ trợ thành công khách mời vượt 800 cây số đến trường quay S7 (Báo và Phát thanh- Truyền hình Quảng Ninh) để tham gia chương trình dự thi phát thanh trực tiếp với chủ đề “Trưởng bản- mắt xích đổi mới từ cơ sở” của VOV2.

“Với chủ đề dự thi như vậy, khách mời của chương trình chỉ có thể là Trưởng bản Mùa A Thi, người đã mưu trí cứu gần 100 dân bản khỏi lũ quét tại bản Háng Pu Xi, xã Xa Dung, tỉnh Điện Biên. Sau khi biết tin khách mời phải mổ cấp cứu vì bị viêm ruột thừa, chúng tôi đã đến tận nhà để thăm hỏi, động viên, tranh thủ sự giúp đỡ của chính quyền địa phương, hỗ trợ khách mời trong trường hợp có thể về Hà Nội và đến Quảng Ninh để tham gia chương trình phát thanh trực tiếp…”- Nhà báo Thu Hòa, Ban Văn hóa - Xã hội và Dân tộc (VOV2) kể lại.

Sau khi kết thúc phần thi chương trình phát thanh trực tiếp tại liên hoan phát thanh, nội dung và hình thức thể hiện của các tác phẩm dự thi đã được các nhà báo và chuyên gia trong nghề thảo luận sôi nổi tại Hội thảo “Phát thanh trực tiếp trong kỷ nguyên mới- Kỹ năng chinh phục công chúng”. Nhiều kinh nghiệm hay đã được các đồng nghiệp chia sẻ cho nhau, góp phần nâng cao chất lượng chuyên môn của đội ngũ những người làm phát thanh. Nhà báo Công Vinh, Đài Phát thanh- Truyền hình Thành phố Hồ Chí Minh cho rằng, phần thi chương trình phát thanh trực tiếp là động lực để những người làm báo nói tìm được lối đi cho mình để không vô tình rời bỏ thính giả.

“Hiện nay nhu cầu nghe vẫn đang cần. Tôi tin chắc rằng khi vẫn còn sự tồn tại của con người thì nhu cầu nghe vẫn lớn, nhưng chúng ta hãy để tính tương tác cao. Ngày xưa chỉ Đài nói và người ta chỉ được nghe. Phát thanh trải xuất hiện trên mạng xã hội để cùng tương tác, cùng xây dựng nội dung, vì trí tuệ xã hội rất lớn”- Nhà báo Công Vinh, Đài Phát thanh- Truyền hình Thành phố Hồ Chí Minh khẳng định.

Cùng với việc tổ chức hội thảo về phát thanh trực tiếp, lần đầu tiên tại Liên hoan phát thanh toàn quốc, Podcast trở thành hạng mục dự thi với gần 100 tác phẩm mùa đầu và cũng lần đầu tiên có giám khảo quốc tế tham gia chấm thi khi có hạng mục này.

Trong khuôn khổ của tuần liên hoan phát thanh cũng lần đầu tiên diễn ra Hội thảo “Podcast- Đại lộ sáng tạo cho phát thanh.” Diễn đàn này đã thu hút đông đảo người làm báo tham gia, bởi đây là một lĩnh vực mới, rất thời sự khi thế giới đang chứng kiến sự bùng nổ của podcast với tốc độ tăng trưởng kỷ lục: Số lượng người nghe Podcast toàn cầu đã vượt 580 triệu người năm 2025, dự kiến đạt 650 triệu người nghe vào năm 2027, doanh thu vượt 30 tỷ USD. Nói như nhà báo Phạm Mạnh Hùng, Phó Tổng Giám đốc Đài Tiếng nói Việt Nam, từ dấu ấn Liên hoan phát thanh lần này, Podcast mở ra “đại lộ” để phát thanh vươn ra “đại dương- không gian số”.

“Chúng ta phải thừa nhận rằng số lượng người nghe đài truyền thống đang giảm, trong khi đó không gian số đang mở ra một nguồn năng lượng và cơ hội vô tận cho các đài phát thanh cũng như các cơ quan báo chí để đa dạng hóa sản phẩm và phải tìm mọi cách để tiếp cận công chúng…”- Phó Tổng Giám đốc Đài Tiếng nói Việt Nam Phạm Mạnh Hùng nhấn mạnh.

Liên hoan Phát thanh lần thứ 17 diễn ra trong bối cảnh Đại hội 14 của Đảng, cuộc bầu cử Quốc hội, Hội đồng nhân dân các cấp đã thành công tốt đẹp; Hầu hết các cơ quan báo và phát thanh, truyền hình tỉnh, thành phố đã sáp nhập với nhau; Và tại cấp Trung ương, Đài Tiếng nói Việt Nam là một trong những đơn vị sự nghiệp của Ban Chấp hành Trung ương Đảng. Bối cảnh này đã tạo dư địa cho liên hoan phát thanh ghi những dấu ấn đáng nhớ. Tổng Giám đốc Đài Tiếng nói Việt Nam Đỗ Tiến Sỹ khẳng định, giữa bộn bề công việc sau công cuộc “tái cấu trúc” báo chí, sự tham gia của tất cả 34 cơ quan Báo và Phát thanh- Truyền hình trên toàn quốc cùng 8 đơn vị báo chí lớn có sản xuất nội dung số như Báo Nhân dân, Thông tấn xã Việt Nam, Vietnamnet, Lao động, Thanh niên, Tuổi trẻ, Dân Việt hội tụ về Quảng Ninh tham gia ngày hội của những người làm báo nói  đã cho thấy một khí thế mới của phát thanh.

“Các tác phẩm báo chí tại liên hoan lần này đã phản ánh được muôn màu của cuộc sống, thông qua đó thấy được tiếng Đảng, lòng dân. Các cơ quan báo chí đã góp phần nhỏ của mình giữ nhịp thông tin cho đất nước. Cũng lần này các tác phẩm báo chí đã phản ánh được công cuộc đổi mới của đất nước, đặc biệt là hành trình bước vào kỷ nguyên vươn mình của dân tộc với một quyết tâm cao.”- Tổng Giám đốc Đài Tiếng nói Việt Nam Đỗ Tiến Sỹ nhận xét.

Trong số 343 tác phẩm dự thi ở các thể loại, Ban Tổ chức đã trao 24 giải Vàng; 37 giải Bạc, 71 giải Đồng; 60 giải Khuyến khích cho các thể loại tác phẩm và 29 giải thưởng khác dành cho những người có đóng góp thầm lặng sau “cánh sóng” (trong đó có giải kỹ thuật viên xuất sắc). 

Kết hợp hài hòa cả yếu tố quốc gia và địa phương cũng đã góp phần làm nên thành công vang dội của Liên hoan Phát thanh toàn quốc lần thứ 17. Các hoạt động bên lề trong khuôn khổ gần 1 tuần cũng tạo được ấn tượng sâu sắc. Cuộc thi ảnh, video clip “Quảng Ninh khát vọng vươn mình cùng đất nước”; Trưng bày hình ảnh, hiện vật với chủ đề “Phát thanh vì Việt Nam hùng cường thịnh vượng”; Hoạt động giao lưu, kết nối và trải nghiệm di sản văn hóa, du lịch Quảng Ninh; Hội chợ OCOP và Lễ hội Ẩm thực Quảng Ninh… đã “cộng hưởng” để làm nên một mùa liên hoan phát thanh đáng nhớ.

Liên hoan Phát thanh toàn quốc lần thứ 17 không chỉ là nơi hội tụ các tác phẩm xuất sắc mà còn trở thành dấu mốc quan trọng, mở ra giai đoạn phát triển mới khi phát thanh đang nằm trong các tổ hợp đa phương tiện, đa ngôn ngữ và đứng trước yêu cầu đổi mới chuyển đổi số toàn diện./.

Văn Hải, Phương Thoa/VOV1