Một dịch vụ công chỉ thực sự thuận tiện khi người dân không phải đi lại những khâu mà công nghệ và dữ liệu đã có thể giải quyết. Vì thế, yêu cầu đặt ra hiện nay không phải đơn giản là đưa thêm thủ tục lên mạng, mà là phải dùng dữ liệu để tổ chức lại quy trình, cắt giảm giấy tờ và loại bỏ những yêu cầu trùng lặp.

Ngày 31/8 vừa qua, Chính phủ ban hành Nghị quyết 258 về nhiệm vụ giải pháp chủ yếu đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, góp phần thúc đẩy tăng trưởng hai con số giai đoạn 2026-2030. Theo Nghị quyết, đến năm 2027, 100% thủ tục hành chính đủ điều kiện phải được cung cấp dịch vụ công trực tuyến toàn trình; 100% kết quả giải quyết thủ tục hành chính được số hóa và tái sử dụng dữ liệu. Đặc biệt, cơ quan Nhà nước không được yêu cầu người dân cung cấp những thông tin đã có trong các cơ sở dữ liệu, trừ trường hợp pháp luật chuyên ngành có quy định khác. Điều này có ý nghĩa rất rõ với người dân: thông tin đã có thì không phải khai lại; dữ liệu đã được kết nối thì không phải mang giấy tờ đi chứng minh lại.

Trước đó, tại Công văn 732 ngày 26/6/2026, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính dựa trên dữ liệu; bảo đảm các cơ sở dữ liệu được kết nối, chia sẻ và tái sử dụng, nhất là trong giải quyết thủ tục hành chính ở cấp xã.

Đến tháng 8, Công văn 7795 của Văn phòng Chính phủ tiếp tục yêu cầu việc cắt giảm, đơn giản hóa phải thực chất, hiệu quả; không để tình trạng trên quy định đã cắt giảm nhưng khi thực hiện, người dân vẫn phải cung cấp lại thông tin mà cơ quan Nhà nước đã có.

Thực tế tại các địa phương cho thấy những yêu cầu này đang từng bước được cụ thể hóa.

Tại Hà Nội, trong 6 tháng đầu năm, thành phố đã tái cấu trúc 1.265 thủ tục hành chính. Tỷ lệ hồ sơ trực tuyến đạt trên 97%, số hóa hồ sơ và kết quả đạt hơn 98%. Thành phố cũng triển khai thủ tục hành chính theo phương thức không phụ thuộc địa giới hành chính, tạo thêm lựa chọn thuận tiện cho người dân, doanh nghiệp.

Với Bắc Ninh, cải cách thủ tục được gắn với hỗ trợ doanh nghiệp, nhà đầu tư. Tỉnh công khai, cập nhật 100% thủ tục hành chính thuộc thẩm quyền, đồng thời đẩy mạnh số hóa hồ sơ, kết quả giải quyết và cơ chế một cửa, một cửa liên thông, nhằm giảm thời gian, chi phí và số lần đi lại.

Còn tại Đà Nẵng, thành phố đưa các tiện ích số đến gần người dân thông qua mô hình kiosk thông minh, trạm dịch vụ công số. Người dân có thể số hóa tài liệu, xác thực, ký số và đề nghị cấp bản sao số ngay tại điểm phục vụ, qua đó giảm hồ sơ giấy và tạo điều kiện tái sử dụng dữ liệu cho những thủ tục tiếp theo.

Những cách làm này cho thấy một chuyển biến quan trọng: Từ chỗ số hóa hồ sơ, các địa phương đang từng bước hướng tới số hóa cả hành trình giải quyết thủ tục. Và nếu hành trình ấy được kết nối từ đầu đến cuối, thì việc người dân phải đi lại cũng sẽ được giảm xuống. Bởi thước đo của một nền hành chính số không chỉ là có bao nhiêu thủ tục được đưa lên mạng, mà là sau khi số hóa, người dân đã bớt được bao nhiêu giấy tờ, bao nhiêu thời gian và bao nhiêu lần phải đến cơ quan Nhà nước.