Tăng cường trách nhiệm trong quản lý nguồn lực công

Sau sắp xếp đơn vị hành chính và triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp, yêu cầu quản lý, phân bổ và sử dụng hiệu quả ngân sách, đất đai, tài sản công đặt ra những nhiệm vụ mới đối với các địa phương. Cùng với việc kiện toàn tổ chức bộ máy, việc xác định rõ trách nhiệm, tăng cường giám sát và xử lý các kiến nghị kiểm toán là điều kiện quan trọng để hạn chế thất thoát, lãng phí nguồn lực.

Chiều 13/10, tại Trung tâm Hội nghị tỉnh Gia Lai, Kiểm toán nhà nước (KTNN) phối hợp với Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Thường trực HĐND, UBND các tỉnh Gia Lai, Khánh Hòa và Đắk Lắk tổ chức Hội nghị sơ kết thực hiện Quy chế phối hợp công tác giai đoạn 2023–2026 và ký kết Quy chế phối hợp trong giai đoạn tiếp theo.

Điểm mới đáng chú ý của Quy chế lần này là sự tham gia của Ban Thường vụ Tỉnh ủy trong cơ chế phối hợp. Qua đó, công tác phối hợp kiểm toán không chỉ gắn với hoạt động quản lý, điều hành ngân sách và giám sát của HĐND, mà còn có cơ sở tăng cường sự lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy đối với việc thực hiện kết luận, kiến nghị kiểm toán và xem xét trách nhiệm của tổ chức đảng, đảng viên có liên quan theo thẩm quyền.

Quy chế mới gồm 3 chương, 11 điều, xác định 10 nội dung phối hợp, từ trao đổi thông tin, xây dựng kế hoạch, tổ chức kiểm toán đến thực hiện kiến nghị kiểm toán, sử dụng kết quả kiểm toán phục vụ hoạt động giám sát, thẩm tra, quyết định dự toán và phê chuẩn quyết toán ngân sách. Các bên cũng phối hợp đào tạo, bồi dưỡng nghiệp vụ, chia sẻ dữ liệu và hạn chế tình trạng chồng chéo giữa hoạt động thanh tra, kiểm tra với kiểm toán.

Từ kết quả kiểm toán đến hiệu quả thực thi

Theo báo cáo tại Hội nghị, công tác phối hợp thời gian qua góp phần nâng cao chất lượng kiểm toán, hỗ trợ HĐND trong giám sát, thẩm tra và quyết định các vấn đề ngân sách; đồng thời giúp chính quyền địa phương nhận diện, chấn chỉnh hạn chế trong quản lý, điều hành. Tỷ lệ thực hiện kiến nghị kiểm toán trên địa bàn KTNN khu vực VIII lũy kế đến tháng 9/2026 đạt 94,6%.

Tuy nhiên, thực tiễn vẫn còn những vướng mắc: việc cung cấp hồ sơ, tài liệu có thời điểm chưa kịp thời; một số kiến nghị kiểm toán chậm được thực hiện; việc xác định cơ quan kế thừa trách nhiệm đối với các kiến nghị còn tồn đọng sau khi kết thúc hoạt động cấp huyện gặp khó khăn. Điều này đòi hỏi cơ chế phối hợp mới phải đi vào thực chất, gắn trách nhiệm của từng cơ quan với tiến độ và kết quả thực hiện.

Phát biểu tại Hội nghị, Tổng Kiểm toán nhà nước Nguyễn Hữu Nghĩa đề nghị KTNN khu vực VIII bám sát đặc thù từng địa phương, lựa chọn nội dung kiểm toán trọng tâm, trọng điểm, tăng cường đôn đốc thực hiện kiến nghị. Các địa phương cần đẩy mạnh kết nối, chia sẻ dữ liệu số, xác định rõ trách nhiệm xử lý các kiến nghị còn tồn đọng; HĐND tiếp tục phát huy vai trò giám sát và chủ động đề xuất nội dung kiểm toán theo quy định.

Chủ tịch UBND tỉnh Đắk Lắk Đỗ Hữu Huy cũng nhấn mạnh yêu cầu chuyển từ khắc phục sai sót sang chủ động phòng ngừa rủi ro; từ cung cấp hồ sơ thủ công sang chia sẻ dữ liệu số; từ xử lý từng kiến nghị riêng lẻ sang tổng hợp thực tiễn, nhận diện bất cập thể chế và đề xuất giải pháp tháo gỡ căn cơ.

Việc ký kết Quy chế phối hợp trong giai đoạn mới không chỉ hoàn thiện cơ chế làm việc giữa KTNN và ba địa phương, mà còn hướng tới tăng cường kỷ luật, kỷ cương tài chính, nâng cao trách nhiệm giải trình và hiệu quả giám sát đối với nguồn lực nhà nước. Hiệu quả của Quy chế sẽ được thể hiện qua việc các kiến nghị kiểm toán được thực hiện đến đâu, những rủi ro được phòng ngừa như thế nào và ngân sách, tài sản công được quản lý, sử dụng hiệu quả ra sao, phục vụ phát triển kinh tế - xã hội và đời sống nhân dân.