Những năm gần đây, Việt Nam phải đối mặt với các loại hình thiên tai ngày càng cực đoan, bất thường do biến đổi khí hậu, gây thiệt hại nặng nề về người, tài sản và cơ sở hạ tầng. Thực tiễn cho thấy, các biện pháp cứu trợ sau thiên tai chỉ là giải pháp tình thế, mang tính cấp bách. Yêu cầu cốt lõi hiện nay là phải chủ động phòng ngừa ngay từ đầu thông qua các công trình an toàn và giải pháp thích ứng phù hợp.  Xuất phát từ những yêu cầu của thực tiễn và chủ trương của Đảng, Nhà nước, Ban Thường trực Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thống nhất chủ trương tổ chức Cuộc thi “Thiết kế công trình và giải pháp thích ứng, phòng, chống thiên tai tại Việt Nam”.

Phát biểu tại buổi lễ, ông Cao Xuân Thạo, Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam nhấn mạnh: việc tổ chức cuộc thi đánh dấu bước chuyển chiến lược từ tư duy “khắc phục hậu quả” sang “chủ động phòng ngừa”.

 “Đây là cuộc thi không đơn thuần là cuộc thi nữa, đây là một đợt mà chúng ta truyền cảm hứng sáng tạo cho những người sáng tạo và truyền tình cảm đại đoàn kết, lan tỏa hơi ấm cho cộng đồng, để cho chúng ta có một ngân hàng, có một  sản phẩm. Chúng tôi mong muốn rằng, những sản phẩm mà chúng tôi thu được, kể cả những sản phẩm được giải hay sản phẩm không được giải, chúng tôi sẽ đưa vào hệ thống ngân hàng cơ sở dữ liệu. Đây là sản phẩm của cộng đồng, địa phương nào, tổ chức nào, kể cả doanh nghiệp, có một câu hỏi có được khai thác để kinh doanh mở rộng không? Chúng tôi cũng sẽ rất ủng hộ”

Về thể lệ cuộc thi, ông Hoàng Thúc Hào, Phó Chủ tịch Hội Kiến trúc sư Việt Nam cho biết, điểm khác biệt của cuộc thi lần này là tính xã hội rộng lớn, khuyến khích mọi ý tưởng bắt nguồn từ thực tiễn. Do đó, đối tượng tham gia được chia làm hai nhóm. Nhóm chuyên nghiệp gồm: kiến trúc sư, kỹ sư xây dựng, thủy lợi, nhà quy hoạch; các tổ chức tư vấn, viện nghiên cứu, trường đại học; giảng viên và sinh viên chuyên ngành trong và ngoài nước. Nhóm không chuyên là học sinh, sinh viên các ngành khác; đoàn viên, thanh niên; cộng đồng dân cư và người Việt Nam ở nước ngoài.

Các phương án dự thi phải chứng minh được khả năng thi công, tính kinh tế, thân thiện với môi trường, ưu tiên sử dụng vật liệu địa phương để có thể dễ dàng nhân rộng tại các vùng chịu nhiều thiên tai (miền núi, đồng bằng, ven biển, hải đảo). Nội dung dự thi tập trung vào 4 nhóm chính: Nhà cộng đồng đa năng phục vụ sơ tán dân, lưu trữ hàng cứu trợ, sinh hoạt chung; Công trình dân sinh tránh lũ như cầu vượt lũ, tháp tránh lũ tại các vùng ngập sâu; Nhà ở chống chịu thiên tai với thiết kế an toàn, chi phí hợp lý cho các hộ gia đình; Các giải pháp sáng tạo khác về vật liệu mới, mô-đun lắp ghép, ứng dụng chuyển đổi số và công nghệ phục vụ ứng phó khẩn cấp.

Một trong những mục tiêu dài hạn của cuộc thi là hình thành Thư viện các mẫu công trình và giải pháp thích ứng, phòng, chống thiên tai. Các thiết kế xuất sắc không chỉ được trao giải mà sẽ được hệ thống hóa thành nguồn dữ liệu mở. Đây sẽ là tài liệu tham khảo quan trọng giúp các bộ, ngành, địa phương áp dụng vào công tác quy hoạch, xây dựng hạ tầng thiết yếu (trường học, trạm y tế, nhà dân) và tái thiết bền vững sau thiên tai.

“Tất cả những hạng mục như vậy, cũng khuyến khích làm tất cả các vùng trên đất nước Việt Nam: lũ quét, sạt lở miền núi phía Bắc, Trung Bộ, Tây Nguyên; vùng ngập sâu đồng bằng sông Hồng, sông Cửu Long; ven biển bão, triều cường, nước biển dâng, miền Trung, ven Nam Bộ; và vùng có đặc thù khác: hải đảo, nguy cơ động đất, vùng có tập quán văn hóa đặc thù.” Ông Hoàng Thúc Hào cho biết thêm.

Theo Ban Tổ chức, thời gian tiếp nhận hồ sơ từ ngày 01/7/2026 đến hết ngày 31/8/2026. Vòng sơ khảo và chung khảo diễn ra trong tháng 9 và tháng 10/2026. Triển lãm và Lễ trao giải, dự kiến tổ chức ngày 17/10/2026 tại Hà Nội.

Thể lệ và phương thức đăng ký được cập nhật chi tiết tại website chính thức của cuộc thi: www.lachantuonglai.vn.