Tại Hội nghị Quốc tế về Tài chính Việt Nam lần thứ 10 (Vietnam International Conference in Finance – VICIF 2026) diễn ra từ ngày 9-10/7/2026 tại Hà Nội, gần 100 nhà nghiên cứu, giảng viên và chuyên gia tài chính đến từ Việt Nam, Hoa Kỳ, châu Âu, Australia và nhiều quốc gia châu Á đã cùng nhau trao đổi về cách trí tuệ nhân tạo, học máy (machine learning), công nghệ tài chính (FinTech), rủi ro khí hậu, an ninh mạng và tài chính bền vững đang định hình tương lai của các thị trường tài chính toàn cầu.

Mặc dù AI đã trở thành một phần quen thuộc của cuộc sống thông qua các công cụ như ChatGPT hay Microsoft Copilot, tác động của AI đối với ngành tài chính lại diễn ra phần lớn phía sau hậu trường. Các ngân hàng đang ứng dụng học máy để nâng cao chất lượng thẩm định tín dụng. Các công ty đầu tư phát triển các mô hình AI có khả năng phân tích hàng triệu dữ liệu thị trường chỉ trong vài giây. Các tổ chức tài chính cũng ngày càng dựa vào phân tích dữ liệu để phát hiện gian lận, tăng cường an ninh mạng và đáp ứng các yêu cầu quản lý ngày càng chặt chẽ.

Những xu hướng này được phản ánh rõ nét trong chương trình hội nghị năm nay.

Các nhà nghiên cứu sẽ trình bày nhiều công trình về định giá tài sản bằng AI, ứng dụng học ngữ nghĩa (semantic learning) trong lựa chọn cổ phiếu, học máy trong tài chính hộ gia đình, dự báo lợi nhuận, công nghệ tài chính và vai trò ngày càng lớn của dữ liệu lớn (big data) trong quá trình ra quyết định đầu tư. Nhiều phiên thảo luận khác tập trung vào an ninh mạng, rủi ro khí hậu, tài chính đa dạng sinh học, đầu tư ESG và cách các công nghệ mới đang làm thay đổi hoạt động của thị trường tài chính. Đối với Việt Nam, những chủ đề này ngày càng có ý nghĩa quan trọng.

Lĩnh vực tài chính của Việt Nam đang phát triển nhanh chóng với sự bùng nổ của ngân hàng số, thanh toán điện tử, đổi mới sáng tạo trong FinTech, thị trường chứng khoán và tài chính xanh. Trong bối cảnh Việt Nam xây dựng các trung tâm tài chính quốc tế và hội nhập sâu hơn với thị trường vốn toàn cầu, nhu cầu về nguồn nhân lực không chỉ am hiểu tài chính mà còn có kiến thức về trí tuệ nhân tạo, khoa học dữ liệu và phân tích dữ liệu ngày càng tăng.

TS. Nguyễn Mỹ, Đồng Chủ tịch Hội nghị và Phó Chủ tịch Hiệp hội Tài chính Việt Nam Quốc tế (VFAI), cho rằng AI đang thay đổi không chỉ ngành tài chính mà cả cách đào tạo nguồn nhân lực tài chính.

"AI đang trở thành một công cụ không thể thiếu đối với các chuyên gia tài chính, từ phân tích đầu tư, quản lý danh mục đến đánh giá rủi ro và tư vấn tài chính," bà cho biết. "Trách nhiệm của các trường đại học không chỉ là dạy sinh viên cách sử dụng công nghệ, mà còn phải giúp các em phát triển tư duy phản biện, biết đánh giá bằng chứng và đưa ra các quyết định tài chính đúng đắn. Chính những kỹ năng của con người sẽ trở nên giá trị hơn trong kỷ nguyên AI."

Diễn giả chính của hội nghị là Giáo sư J. Anthony Cookson đến từ Trường Kinh doanh Smeal, Đại học Penn State (Hoa Kỳ), một học giả quốc tế nổi tiếng với các nghiên cứu về cách nhà đầu tư xử lý thông tin, tác động của công nghệ đến các quyết định tài chính và phản ứng của thị trường trước những thay đổi của nền kinh tế. Các công trình của ông phản ánh xu hướng ngày càng liên ngành của lĩnh vực tài chính hiện đại.

Trong khuôn khổ hội nghị, VFAI cũng chính thức ra mắt Cuộc thi Phân tích Tình huống Tài chính Việt Nam (Vietnam Finance Case Competition – VFCC), cuộc thi tài chính bằng tiếng Anh đầu tiên dành cho sinh viên đại học trên phạm vi toàn quốc, tập trung vào các lĩnh vực mua bán và sáp nhập doanh nghiệp (M&A), định giá doanh nghiệp, mô hình tài chính và tư vấn giao dịch. Sinh viên tham gia sẽ giải quyết các tình huống tài chính doanh nghiệp sát với thực tế mà các chuyên gia trong lĩnh vực ngân hàng đầu tư, tư vấn, tài chính doanh nghiệp và tư vấn tài chính thường gặp.

Cuộc thi được Bảo hiểm Tiền gửi Việt Nam (DIV), Wharton Research Data Services (WRDS) – Dịch vụ Dữ liệu Nghiên cứu Wharton, Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam (Agribank) đồng hành. Theo TS. My Nguyễn, cuộc thi là sự bổ sung quan trọng cho sứ mệnh rộng lớn hơn của hội nghị trong việc chuẩn bị nguồn nhân lực tài chính cho tương lai.

"Công nghệ sẽ tiếp tục thay đổi cách ngành tài chính vận hành, nhưng sẽ không thể thay thế năng lực phán đoán của con người," bà nói. "Những nhà lãnh đạo tài chính trong tương lai cần kết hợp tư duy phân tích, kỹ năng giao tiếp, làm việc nhóm và ra quyết định có đạo đức với khả năng làm việc hiệu quả cùng AI. Đó cũng chính là những năng lực mà chúng tôi mong muốn phát triển thông qua các sáng kiến như VFCC."

Nhân dịp này, VFAI cũng công bố mạng lưới các trường đại học đối tác sáng lập của VFCC, gồm: Trường Đại học VinUniversity; Trường Ngân hàng và Tài chính, Đại học Kinh tế Quốc dân; Khoa Tài chính - Ngân hàng, Trường Đại học Kinh tế, Đại học Quốc gia Hà Nội; Trường Đại học Anh Quốc Việt Nam (British University Vietnam – BUV); Trường Đại học Phenikaa; Trường Đại học Kinh tế và Quản trị Kinh doanh, Đại học Thái Nguyên (TUEBA); Trường Đại học Quốc tế, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh (VNU-HCM International University); Trường Đại học Ngoại thương (FTU); Học viện Tài chính (AOF); Trường Đại học Kinh tế – Đại học Đà Nẵng (University of Economics – The University of Danang).

Đồng hành cùng cuộc thi với vai trò Đối tác Chiến lược Ngành (Strategic Industry Partner) là ông Toto (Tri) Nguyen, Giám đốc Thị trường Vốn Cổ phần (Director of Equity Capital Markets – ECM), người sẽ hỗ trợ kết nối giữa các trường đại học với cộng đồng doanh nghiệp, đưa các tình huống tài chính thực tiễn vào cuộc thi và góp phần thu hẹp khoảng cách giữa đào tạo đại học và nhu cầu của thị trường lao động.

Trong quá trình hướng tới một nền kinh tế số, đổi mới sáng tạo và hội nhập quốc tế sâu rộng hơn, các sáng kiến như VICIF và VFCC đang góp phần kết nối các nhà nghiên cứu, trường đại học, sinh viên và doanh nghiệp Việt Nam với những ý tưởng và công nghệ đang định hình tương lai của ngành tài chính.

Thông điệp rất rõ ràng: trí tuệ nhân tạo đang làm thay đổi ngành tài chính trên toàn thế giới, và Việt Nam đang chủ động chuẩn bị nguồn nhân lực để không chỉ thích ứng mà còn góp phần định hình tương lai đó.