Ngày 18/8/2025, Bộ trưởng Bộ Tài Chính ban hành Quyết định số 2837 về việc tổ chức Tổng điều tra kinh tế năm 2026 trên phạm vi toàn quốc. Tổng điều tra Kinh tế năm 2026 nhằm thu thập đầy đủ, toàn diện, khách quan và hiện đại về thực trạng hoạt động của các cơ sở kinh tế trên phạm vi cả nước, bao gồm: doanh nghiệp, đơn vị sự nghiệp, hiệp hội, cơ sở tôn giáo - tín ngưỡng và hộ kinh doanh cá thể. Đây là một trong ba cuộc Tổng điều tra thống kê quốc gia có quy mô lớn, có ý nghĩa chiến lược đối với việc hoàn thiện hệ thống thông tin kinh tế quốc gia.
Cuộc Tổng điều tra kinh tế năm 2026 được chia làm 2 giai đoạn. Giai đoạn 1, từ ngày 5/1/2026 đến hết ngày 31/3/2026, tiến hành thu thập thông tin các đơn vị điều tra là cơ sở sản xuất kinh doanh cá thể phi nông, lâm nghiệp và thủy sản; tổ hợp tác; cơ sở tôn giáo, tín ngưỡng.
Giai đoạn 2, từ ngày 1/4 đến hết 31/8/2026 thu thập thông tin của các doanh nghiệp, hội, hiệp hội, đơn vị sự nghiệp, tổ chức phi chính phủ được cấp phép hoạt động tại Việt Nam.
Tại thành phố Hải Phòng, ngay sau lễ ra quân, UBND các xã, phường và đặc khu của thành phố Hải Phòng tiến hành rà soát, lập bảng kê và tuyển chọn, tập huấn kỹ năng cho đội ngũ điều tra viên. Với hơn 40 nghìn doanh nghiệp đang hoạt động và số hộ kinh doanh cá thể rất lớn, trải rộng trên khắp các địa bàn, thành phố đã phân công 1.300 điều tra viên và 200 giám sát viên hỗ trợ điều tra ở tất cả 323 địa bàn toàn thành phố. Dưới nhiều hình thức tuyên truyên, thành phố kêu gọi cộng đồng doanh nghiệp, hộ kinh doanh, đơn vị sự nghiệp, hiệp hội và các cơ sở tôn giáo tích cực phối hợp, cung cấp thông tin đầy đủ, kịp thời, góp phần xây dựng hệ thống dữ liệu phục vụ phát triển bền vững của địa phương.
Ông Lê Trung Kiên, Phó Chủ tịch UBND thành phố Hải Phòng cho biết: "Sau hợp nhất, quy mô kinh tế của thành phố Hải Phòng đứng thứ 3 cả nước, khoảng 30 tỷ Đô la Mỹ. Đối với thành phố, năm 2026 có ý nghĩa rất quan trọng, nên cần có cái nhìn đầy đủ, khách quan, tổng thể cho kinh tế thành phố về cơ cấu kinh tế, quy mô sản xuất, năng lực cạnh tranh, từ công nghiệp dịch vụ đến sản xuất kinh doanh. Từ đó phục vụ hiệu quả công tác chỉ đạo, điều hành, xây dựng chiến lược và kế hoạch phát triển kinh tế của thành phố phù hợp với thực tiễn".
Theo bà Nguyễn Thị Hương, Cục trưởng Cục Thống kê (Bộ Tài chính), điểm mới đáng chú ý của cuộc tổng điều tra kinh tế năm 2026 là tăng cường ứng dụng công nghệ trong thu thập thông tin, đẩy mạnh khai thác dữ liệu hành chính, triển khai song song các hình thức thu thập qua phiếu điều tra điện tử CAPI và Webform, nâng cao hiệu quả công tác quản lý điều tra, hướng tới xây dựng hệ thống thống kê hiện đại, minh bạch và hội nhập. Thành công của cuộc Tổng điều tra phụ thuộc rất lớn vào sự tham gia tích cực của chính quyền các cấp, ngành Thống kê các địa phương và sự hợp tác chặt chẽ, trách nhiệm của từng đơn vị điều tra. Do đó, công tác tuyên truyền, hướng dẫn, tổ chức thực hiện cần được triển khai đồng bộ, quyết liệt và linh hoạt, bảo đảm tất cả các đơn vị điều tra đều hiểu rõ quyền lợi, nghĩa vụ của mình và phối hợp đầy đủ với lực lượng điều tra viên.
"Sự tham gia tích cực, trung thực, khách quan của các hộ kinh doanh sẽ đóng góp rất quan trọng vào kết quả của cuộc điều tra, phản ánh một bức tranh sát thực ở từng địa phương. Từ đó có bức tranh của cả nền kinh tế nước ta trong năm 2025, làm nền tảng vững chắc để định hướng phát triển trong thời gian tới" - Bà Nguyễn Thị Hương, Cục trưởng Cục Thống kê (Bộ Tài chính) chia sẻ.
Trong cuộc Tổng điều tra kinh tế năm 2026, hệ thống phần mềm phục vụ quản lý điều hành, giám sát, thu thập, xử lý kết quả cuộc Tổng điều tra do đội ngũ kỹ sư tin học của ngành Thống kê thực hiện. Công tác quản lý điều hành, giám sát, xử lý dữ liệu cuộc Tổng điều tra được thực hiện thông qua một website, bảo đảm đồng bộ, thống nhất từ trung ương đến địa phương. Công tác bảo mật thông tin cũng được tuân thủ nghiêm theo quy định của pháp luật, tạo sự tin tưởng của doanh nghiệp. Nhiều doanh nghiệp đã ý thức được rằng, mỗi con số mình cung cấp, dù là nhỏ, cũng góp phần tạo nên bức tranh chung về kinh tế của địa phương và của đất nước.
"Thông tin được tổng hợp chung vào kết quả của cuộc điều tra và được bảo mật theo luật định, nên doanh nghiệp chúng tôi sẵn sàng hợp tác. Qua số liệu doanh nghiệp cung cấp, chúng tôi kỳ vọng các cơ quan quản lý Nhà nước có cái nhìn tổng thể và thực tế từ các con số để đưa ra những quyết sách hợp lý" - Ông Nguyễn Đức Thăng, Giám đốc điều hành, Công ty cổ phần may Đáp Cầu, tỉnh Bắc Ninh nêu ý kiến.
Theo mục tiêu đặt ra tại Nghị quyết 68 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân, đến năm 2030, Việt Nam có 2 triệu doanh nghiệp, kinh tế tư nhân đóng góp 58% GDP. Theo phân tích của các chuyên gia, dù mục tiêu đặt ra là rất thách thức, nhưng nếu chính sách hỗ trợ doanh nghiệp được triển khai một cách phù hợp và hiệu quả, thì mục tiêu này hoàn toàn có thể đạt được. Hiện cả nước có khoảng 5,2 triệu hộ kinh doanh, đóng góp khoảng 30% GDP và tạo công ăn việc làm cho hàng triệu lao động. Khu vực này cũng có nhiều tiềm năng để có thể “nâng cấp” thành doanh nghiệp, góp phần vào tăng trưởng hai con số của đất nước trong giai đoạn tới.
Anh Phạm Văn Hưng, chủ một cơ sở kinh doanh nông sản tại phường Cầu Giấy, Hà Nội nêu bày tỏ: "Bản thân tôi rất muốn chuyển mô hình kinh doanh sang doanh nghiệp để được hưởng các chính sách của Nhà nước đối với doanh nghiệp. Tuy nhiên, quá trình hoạt động chúng tôi cũng vẫn loay hoay. Vì vậy, chúng tôi rất kỳ vọng vào cuộc tổng điều tra lần này, để các cơ quan quản lý Nhà nước có cái nhìn toàn diện, từ đó có chính sách cụ thể hơn để sự chuyển dịch của chúng tôi được nhanh hơn và chất lượng hơn".
Tổng điều tra kinh tế năm 2026 là công cụ để đảm bảo luồng thông tin có tính liên kết và hiệu quả trong mô hình hai cấp: cấp tỉnh nhận dữ liệu vĩ mô tổng thể để hoạch định chiến lược, trong khi cấp xã nhận dữ liệu vi mô tổng hợp để quản lý địa bàn và thực thi chính sách dựa trên dữ liệu thực tế. Việc tổ chức thành công Tổng điều tra kinh tế năm 2026 không chỉ mang ý nghĩa chuyên môn thống kê mà còn góp phần tạo dựng cơ sở dữ liệu quốc gia phục vụ xây dựng Chính phủ số, kinh tế số, xã hội số trong tình hình hiện nay.
Thành Trung/VOV1
Bình luận