Bài 1: Lời Bác giữa biển trời Tổ quốc
Giữa trùng khơi thềm lục địa phía Nam Tổ quốc, những Nhà giàn DK1 hiện lên như những cột mốc thép giữa biển trời. Ở nơi quanh năm đối mặt với nắng gió, sóng lớn và sự khắc nghiệt của đại dương, mỗi cán bộ, chiến sĩ không chỉ thực hiện nhiệm vụ canh giữ chủ quyền, mà còn ngày ngày rèn luyện bản lĩnh, phẩm chất và ý chí của người quân nhân cách mạng. Với người lính Nhà giàn DK1, Tiểu đoàn DK1, Vùng 2 Hải quân, việc đẩy mạnh học tập, thực hành tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh không phải là những điều xa xôi, mà được cụ thể hóa trong từng ca trực, giờ huấn luyện, trong cách sống với đồng đội và trong trách nhiệm với nhân dân.
Chiều xuống trên thềm lục địa phía Nam, mặt biển trải rộng đến tận đường chân trời. Giữa không gian mênh mông ấy, những nhà giàn DK1 vẫn đứng vững cùng lá cờ Tổ quốc tung bay trong gió. Những công trình thép ấy có thể nhỏ bé trước đại dương, nhưng với đất nước, mỗi nhà giàn là một vị trí có ý nghĩa đặc biệt trong thế trận bảo vệ chủ quyền trên biển. Với những người lính đang ngày đêm làm nhiệm vụ tại đây, nhà giàn không chỉ là nơi đóng quân, mà còn là nơi gửi gắm niềm tin, ý chí và trách nhiệm của người chiến sĩ Hải quân đối với Tổ quốc.
Hơn sáu thập niên trước, khi đến thăm cán bộ, chiến sĩ Hải quân, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã căn dặn: “Ngày trước ta chỉ có đêm và rừng. Ngày nay ta có ngày, có trời, có biển. Bờ biển ta dài, tươi đẹp, ta phải biết giữ gìn lấy nó”. Lời căn dặn ấy đến hôm nay vẫn nguyên giá trị, không chỉ là lời nhắc nhở đối với những người lính làm nhiệm vụ trên biển, mà còn là định hướng về một tầm nhìn chiến lược đối với biển, đảo của Tổ quốc.
Với người lính Nhà giàn DK1, lời Bác được cụ thể hóa trong chính nhiệm vụ hằng ngày. Giữa biển khơi, họ nhận thức rõ rằng bảo vệ chủ quyền luôn gắn với bảo vệ cuộc sống bình yên của nhân dân; giữ vững biển, đảo cũng là giữ cho những con tàu mang cờ đỏ sao vàng yên tâm vươn khơi, để ngư dân có thể tiếp tục lao động trên những ngư trường truyền thống của đất nước. Vì vậy, mỗi ca trực, mỗi giờ quan sát, mỗi buổi huấn luyện và mỗi lần tham gia cứu hộ, cứu nạn đều được cán bộ, chiến sĩ thực hiện với tinh thần trách nhiệm cao, góp phần bảo vệ vững chắc chủ quyền biển, đảo và cuộc sống của nhân dân trên biển.
Tư tưởng “lấy dân làm gốc” của Chủ tịch Hồ Chí Minh có ý nghĩa trực tiếp đối với nhiệm vụ của người lính nơi đầu sóng. Người khẳng định nhân dân là chủ thể của cách mạng; mọi đường lối, chủ trương phải xuất phát từ lợi ích chính đáng của nhân dân. Cán bộ, đảng viên phải gần dân, lắng nghe, tôn trọng và bảo vệ lợi ích của nhân dân, lấy phụng sự Tổ quốc, phục vụ nhân dân làm mục tiêu.
Đối với cán bộ, chiến sĩ Nhà giàn DK1, tư tưởng đó được cụ thể hóa trong thực hiện nhiệm vụ trên biển. Bảo vệ chủ quyền phải gắn với bảo vệ cuộc sống của nhân dân, tạo điều kiện để ngư dân yên tâm vươn khơi, bám biển. Duy trì nghiêm chế độ trực, kịp thời phát hiện và xử trí các tình huống trên biển; sẵn sàng hỗ trợ, cứu hộ, cứu nạn ngư dân khi gặp khó khăn đều là những việc làm cụ thể thể hiện trách nhiệm với nhân dân. Vì vậy, việc đẩy mạnh học tập, thực hành tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh trước hết là thực hiện tốt nhiệm vụ được giao, đặt lợi ích của Tổ quốc và nhân dân lên trên khó khăn của cá nhân.
Những cột thép được dựng bằng ý chí
Ngày 5/7/1989, Tiểu đoàn DK1 được thành lập, gắn với chủ trương xây dựng các cụm dịch vụ kinh tế - khoa học - kỹ thuật trên thềm lục địa phía Nam. Đây là một chủ trương có ý nghĩa chiến lược, vừa phục vụ phát triển kinh tế biển, vừa góp phần khẳng định và bảo vệ chủ quyền quốc gia trên biển. Nhưng để biến chủ trương ấy thành hiện thực giữa đại dương không phải là câu chuyện dễ dàng. Những ngày đầu xây dựng nhà giàn là hành trình đầy gian nan của cán bộ, chiến sĩ, kỹ sư và công nhân khi phải dựng những công trình thép trên các bãi cạn san hô, cách đất liền hàng trăm hải lý, trong điều kiện sóng gió dữ dội, địa hình phức tạp và phương tiện thi công còn nhiều hạn chế.
Từng cọc thép được đóng xuống lòng biển là từng bước khẳng định ý chí của con người trước sự khắc nghiệt của thiên nhiên. Những người đi trước đã phải làm việc trong điều kiện vô cùng thiếu thốn, đối mặt với dòng hải lưu mạnh, sóng biển dữ dội và những hiểm nguy luôn rình rập. Nhưng bằng quyết tâm và sức mạnh của ý chí, những nhà giàn đầu tiên lần lượt được dựng lên, tạo thành những “lũy thép” giữa trùng khơi, mở ra một chặng đường mới trong hành trình xây dựng và bảo vệ chủ quyền trên thềm lục địa phía Nam.
Đằng sau những công trình ấy là sự hy sinh của nhiều thế hệ. Trong những giờ phút sinh tử khi sóng gió cuồng dữ, ranh giới giữa sự sống và cái chết trở nên mong manh, đã có những cán bộ, chiến sĩ anh dũng hy sinh, gửi lại tuổi xuân nơi biển sâu để giữ vững vị trí, bảo đảm thông tin liên lạc với đất liền và giữ cho lá cờ Tổ quốc được tung bay. Từ những mất mát ấy, tinh thần “Còn người, còn nhà giàn, còn chủ quyền biển, đảo” được hình thành và trở thành lời thề danh dự của các thế hệ cán bộ, chiến sĩ Nhà giàn DK1.
Từ những công trình thế hệ đầu tiên trong điều kiện vô cùng khó khăn, hệ thống nhà giàn hôm nay đã được đầu tư, nâng cấp lên thế hệ thứ ba, với kết cấu vững chắc hơn, điều kiện sinh hoạt, huấn luyện được cải thiện và nhiều trang thiết bị kỹ thuật được tăng cường. Hiện nay, 15 nhà giàn trên thềm lục địa phía Nam, thực hiện nhiệm vụ quan sát, quản lý, bảo vệ vùng biển, thềm lục địa và là điểm tựa cho ngư dân vươn khơi, bám biển.
Nhưng những đổi thay về cơ sở vật chất không làm mất đi sự khắc nghiệt vốn có của môi trường nhà giàn. Hơi muối mặn, nắng gió, sóng biển và sự cách biệt với đất liền vẫn là những thử thách thường xuyên đối với người lính. Chính trong môi trường ấy, truyền thống của các thế hệ đi trước tiếp tục được trao truyền, không phải bằng những lời nói lớn lao, mà bằng cách mỗi người tự đặt mình vào vị trí của nhiệm vụ, của đồng đội và của Tổ quốc.
Học Bác từ mỗi ca trực giữa trùng khơi
Trên nhà giàn, việc đẩy mạnh học tập, thực hành tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh được thể hiện trước hết ở tinh thần trách nhiệm trong thực hiện nhiệm vụ. Các ca trực được duy trì nghiêm túc cả ngày lẫn đêm; công tác quan sát, nắm tình hình trên biển được thực hiện thường xuyên; huấn luyện được chú trọng để cán bộ, chiến sĩ nâng cao khả năng xử trí các tình huống. Trong điều kiện xa đất liền, mỗi người càng phải đề cao ý thức tổ chức kỷ luật, sự tập trung và tính chính xác, qua đó bảo đảm đơn vị luôn trong trạng thái sẵn sàng chiến đấu, không để bị động, bất ngờ
Năm 2021, Quân ủy Trung ương ban hành Nghị quyết số 847-NQ/QUTW về phát huy phẩm chất “Bộ đội Cụ Hồ”, kiên quyết chống chủ nghĩa cá nhân trong tình hình mới. Nghị quyết xác định việc phát huy phẩm chất cao đẹp của người quân nhân cách mạng, đấu tranh với chủ nghĩa cá nhân là nhiệm vụ chính trị quan trọng, thường xuyên và lâu dài, nhằm xây dựng Quân đội vững mạnh về chính trị, nâng cao chất lượng tổng hợp và sức mạnh chiến đấu.
Đối với cán bộ, chiến sĩ Nhà giàn DK1, những yêu cầu ấy càng trở nên cụ thể bởi môi trường đặc thù của nhà giàn. Ở nơi một tập thể phải cùng nhau thực hiện nhiệm vụ trong điều kiện biệt lập giữa biển. Mỗi người phải có trách nhiệm với vị trí được giao, với đồng đội và với nhiệm vụ chung. Việc tự soi, tự sửa, khắc phục những hạn chế của bản thân, vượt qua tâm lý ngại khó, ngại khổ hay những nhu cầu riêng tư để hoàn thành nhiệm vụ chính là cách phẩm chất “Bộ đội Cụ Hồ” được bồi đắp từ những điều bình dị nhất.
Học Bác, vì thế, không chỉ là học tinh thần chịu đựng gian khổ. Đó còn là học cách làm việc có trách nhiệm, nói đi đôi với làm, đặt lợi ích của tập thể lên trên lợi ích cá nhân và luôn tự hỏi mình đã làm tốt nhất phần việc được giao hay chưa. Với người lính Nhà giàn DK1, một ca trực nghiêm túc, một giờ huấn luyện thực chất, một lần kiểm tra kỹ trang bị hay một hành động giúp đồng đội vượt qua khó khăn đều là những biểu hiện cụ thể của quá trình rèn luyện ấy.
Cũng từ đó, tinh thần “Bộ đội Cụ Hồ” không còn là một khái niệm chung chung. Nó được thể hiện bằng sự bình tĩnh trước sóng gió, sự kiên trì trong công việc, sự nghiêm túc trong kỷ luật và trên hết là ý thức đặt nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc lên trên những lợi ích riêng. Đối với những người lính đứng trên nhà giàn, đó cũng chính là cách họ tiếp nối lời thề của các thế hệ đi trước.
Giữ biển để đất nước không bị động, bất ngờ
Nhiệm vụ trọng tâm của cán bộ, chiến sĩ Nhà giàn DK1 là duy trì nghiêm chế độ trực sẵn sàng chiến đấu, tăng cường quan sát, nắm chắc tình hình trên không, trên biển và kịp thời phát hiện những diễn biến bất thường. Trong điều kiện bốn bề là biển, những người lính phải duy trì sự tập trung cao độ trong từng ca trực, sử dụng các phương tiện quan sát được trang bị để theo dõi tình hình, từ đó kịp thời báo cáo, tham mưu và xử trí các tình huống theo đúng quy định.
Với người lính Nhà giàn DK1, hoàn thành nhiệm vụ không phụ thuộc vào thời điểm hay hoàn cảnh. Sự bình yên ở đất liền được bảo đảm bằng sự thường trực, cảnh giác và trách nhiệm của những người đang làm nhiệm vụ nơi biển xa.
Ngày thường hay ngày lễ, chế độ trực trên nhà giàn vẫn được duy trì nghiêm túc. Cán bộ, chiến sĩ phải thường xuyên nắm tình hình, duy trì khả năng quan sát, thông tin liên lạc và sẵn sàng xử trí các tình huống theo nhiệm vụ được giao. Mỗi ca trực là một lần kiểm tra khả năng sẵn sàng của đơn vị; mỗi tình huống phát sinh đều phải được phát hiện, xử trí kịp thời. Không được chủ quan, lơ là; không để khó khăn tác động đến ý chí; không để bất ngờ xảy ra trong thực hiện nhiệm vụ.
Đây cũng là cách lời Bác về biển được cụ thể hóa trong nhiệm vụ hôm nay. “Phải biết giữ gìn lấy biển” trước hết đặt ra yêu cầu phải có lực lượng đủ bản lĩnh, trình độ và khả năng hoàn thành nhiệm vụ trong mọi tình huống. Vì vậy, việc đẩy mạnh học tập, thực hành tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh đối với cán bộ, chiến sĩ Nhà giàn DK1 không dừng ở nhận thức mà phải thể hiện bằng kết quả thực hiện nhiệm vụ: huấn luyện nghiêm, nắm chắc chuyên môn, làm chủ trang bị, chấp hành kỷ luật và luôn ở trạng thái sẵn sàng chiến đấu cao. Đây là yêu cầu để mỗi cán bộ, chiến sĩ đủ khả năng hoàn thành nhiệm vụ được giao, góp phần bảo vệ vững chắc chủ quyền biển, đảo của Tổ quốc.
Lời Bác được cụ thể hóa bằng hành động
Từ tư tưởng “lấy dân làm gốc” đến trách nhiệm bảo vệ nhân dân; từ lời căn dặn phải giữ gìn biển, đảo đến yêu cầu không để Tổ quốc bị động, bất ngờ; từ phẩm chất “Bộ đội Cụ Hồ” đến ý thức vượt qua khó khăn, đặt nhiệm vụ chung lên trên lợi ích riêng, tất cả đều thống nhất ở một điểm: lời Bác chỉ có ý nghĩa khi được thể hiện bằng hành động và kết quả thực hiện nhiệm vụ.
Gần bốn thập niên qua, cán bộ, chiến sĩ Nhà giàn DK1 đang tiếp tục thực hiện nhiệm vụ trong điều kiện ngày càng có nhiều yêu cầu mới. Nhà giàn được đầu tư, xây dựng kiên cố hơn, trang bị và điều kiện bảo đảm tốt hơn, nhưng yêu cầu về bản lĩnh, ý chí và tinh thần trách nhiệm vẫn không thay đổi. Mỗi cán bộ, chiến sĩ phải làm tốt nhiệm vụ trong điều kiện xa đất liền, thường xuyên đối mặt với khó khăn, đồng thời đáp ứng yêu cầu ngày càng cao về huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu, quản lý và bảo vệ chủ quyền.
Truyền thống DK1 vì thế không chỉ được thể hiện qua những chiến công, thành tích hay danh hiệu được trao tặng, mà trước hết được tiếp nối từ những việc làm cụ thể của mỗi cán bộ, chiến sĩ. Đó là duy trì nghiêm chế độ trực, chấp hành kỷ luật, đoàn kết trong đơn vị, chủ động học tập và rèn luyện, sẵn sàng nhận nhiệm vụ khó, thực hiện tốt nhiệm vụ cứu hộ, cứu nạn và hỗ trợ ngư dân khi cần thiết. Những việc làm được duy trì thường xuyên ấy tạo nên sức mạnh của đơn vị và bảo đảm nhiệm vụ được thực hiện liên tục, chắc chắn.
Hơn ba mươi bảy năm qua, các thế hệ cán bộ, chiến sĩ Nhà giàn DK1 đã làm tốt nhiệm vụ trong những điều kiện khác nhau. Thế hệ hôm nay tiếp nhận truyền thống đó không phải bằng việc nhắc lại những gì đã làm được, mà bằng trách nhiệm tiếp tục hoàn thành nhiệm vụ trong điều kiện mới. Giữ vững chế độ trực, nâng cao chất lượng huấn luyện, làm chủ trang bị, chấp hành nghiêm kỷ luật và sẵn sàng xử trí các tình huống trên biển là cách thiết thực để tiếp nối truyền thống của Tiểu đoàn DK1 hai lần Anh hùng.
Giữa trùng khơi, lời Bác không chỉ được nhắc lại trong sinh hoạt chính trị hay trong những tài liệu học tập. Lời Bác được cụ thể hóa trong từng nhiệm vụ mà cán bộ, chiến sĩ thực hiện mỗi ngày. Học Bác là rèn mình để hoàn thành tốt nhiệm vụ; làm theo Bác là đặt trách nhiệm với Tổ quốc và nhân dân lên trên khó khăn của bản thân. Đó chính là cách người lính Nhà giàn DK1 hôm nay viết tiếp khúc quân hành giữ biển, tiếp nối các thế hệ đi trước và giữ vững những nhà giàn trên thềm lục địa phía Nam.
DK1 - những dấu mốc đáng nhớ:
5/7/1989: Thành lập Tiểu đoàn DK1, thực hiện nhiệm vụ xây dựng, quản lý, bảo vệ các cụm dịch vụ kinh tế - khoa học - kỹ thuật trên thềm lục địa phía Nam.
1989-1998: Xây dựng 20 nhà giàn; hiện có 15 nhà giàn đang hoạt động, thực hiện nhiệm vụ quan sát, quản lý, bảo vệ chủ quyền và hỗ trợ ngư dân.
Nhiều cán bộ, chiến sĩ hy sinh trong quá trình xây dựng, bảo vệ nhà giàn; xây đắp nên truyền thống “Kiên cường, dũng cảm; Vượt mọi khó khăn; Đoàn kết, kỷ luật; Giữ vững chủ quyền”.
2005 và 2025: Tiểu đoàn DK1 hai lần được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
Hiện nay: 15 nhà giàn được nâng cấp thế hệ thứ ba, duy trì trực sẵn sàng chiến đấu, quan sát, nắm tình hình và bảo vệ chủ quyền trên thềm lục địa phía Nam.
Trung Đức - Thế Quyết
Tiểu đoàn DK1, Vùng 2 Hải quân
Bình luận