Chiều ngày 07/01, Cục Thủy sản và Kiểm ngư, Bộ Nông nghiệp và Môi trường tổ chức Hội nghị tổng kết công tác năm 2025 và triển khai kế hoạch công tác năm 2026.

2025 - vượt kế hoạch tăng trưởng, lập kỷ lục xuất khẩu

Năm 2025, trong bối cảnh kinh tế thế giới còn nhiều biến động, chi phí đầu vào và logistics duy trì ở mức cao, ngành thủy sản Việt Nam vẫn ghi nhận những kết quả tích cực, vượt nhiều chỉ tiêu quan trọng.

Theo báo cáo của Cục Thủy sản và Kiểm ngư, tổng sản lượng thủy sản năm 2025 ước đạt 9,95 triệu tấn, tăng 3% so với năm 2024 và vượt 2% so với kế hoạch. Trong đó, sản lượng nuôi trồng đạt hơn 6,1 triệu tấn, tăng 5,1%, tiếp tục là động lực tăng trưởng chính của toàn ngành; sản lượng khai thác đạt khoảng 3,83 triệu tấn, cơ bản ổn định theo đúng định hướng giảm dần cường lực khai thác để bảo vệ nguồn lợi. Đáng chú ý, kim ngạch xuất khẩu thủy sản năm 2025 ước đạt 11,3 tỷ USD, tăng 12,7% so với năm 2024 và vượt 7,8% so với kế hoạch.

Phát biểu tại hội nghị, ông Trần Đình Luân, Cục trưởng Cục Thủy sản và Kiểm ngư, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết, năm 2025 là một năm khối lượng công việc rất lớn về thể chế, với việc hoàn thiện hệ thống luật, nghị định và thông tư trong bối cảnh tổ chức bộ máy có nhiều thay đổi, sáp nhập.

Công tác chỉ đạo điều hành sản xuất ghi nhiều dấu ấn. Khai thác thủy sản có xu hướng chững lại, trong khi nuôi trồng phát triển rõ nét, đặc biệt với các đối tượng chủ lực như tôm và cá tra. Bên cạnh đó, các đối tượng nuôi đa dạng hóa như nuôi biển, cá rô phi đã dần hình thành thị trường ổn định. Kim ngạch xuất khẩu thiết lập một cột mốc mới nhờ tập trung chế biến sâu, sản phẩm giá trị gia tăng và kinh tế tuần hoàn, đồng thời hình thành chuỗi liên kết sản xuất ngày càng chặt chẽ.

Công tác bảo vệ và phát triển nguồn lợi thủy sản tiếp tục được đẩy mạnh. Nhiều địa phương đã công bố khu vực cấm, khu vực hạn chế khai thác, mở rộng các mô hình đồng quản lý, đồng thời thả giống tái tạo nguồn lợi trở thành hoạt động thường xuyên, góp phần nâng cao nhận thức và trách nhiệm cộng đồng.

Trong khai thác, dự báo ngư trường được thực hiện thường xuyên, cả ngắn hạn và dài hạn, giúp ngư dân và địa phương nâng cao hiệu quả sản xuất. Các tiến bộ khoa học - kỹ thuật, đặc biệt là công nghệ bảo quản sau thu hoạch trên tàu cá đã được doanh nghiệp và đội tàu lớn áp dụng, góp phần giảm tổn thất và nâng cao giá trị sản phẩm khai thác.

Hoạt động tuần tra, kiểm tra của lực lượng kiểm ngư có nhiều đổi mới khi tăng cường phối hợp liên ngành với biên phòng, cảnh sát biển và địa phương, giúp rút ngắn thời gian xử lý vi phạm, nâng cao hiệu lực quản lý.

Tuy nhiên, ngành thủy sản vẫn đối diện không ít thách thức. Chi phí thức ăn, vật tư đầu vào cao, dịch bệnh còn diễn biến phức tạp; tiến độ cấp mã số cơ sở nuôi tại một số địa phương còn chậm. Đặc biệt, cảnh báo “thẻ vàng” IUU của Ủy ban châu Âu tiếp tục là áp lực lớn đối với thủy sản khai thác và xuất khẩu.

Chuẩn bị từ sớm, giữ nhịp tăng trưởng 

Bước sang năm 2026, dù dự báo còn nhiều khó khăn, Cục Thủy sản và Kiểm ngư xác định cần xây dựng kế hoạch sớm, bám sát các nghị quyết lớn, phối hợp chặt chẽ với các đơn vị trong Bộ, viện, trường và địa phương, nhằm giữ vững đà tăng trưởng và hoàn thành các nhiệm vụ được giao.

Ngành thủy sản đặt mục tiêu tổng sản lượng khoảng 10 triệu tấn, trong đó giảm sản lượng khai thác xuống còn khoảng 3,75 triệu tấn, tăng sản lượng nuôi trồng lên 6,25 triệu tấn; kim ngạch xuất khẩu phấn đấu đạt 11,5 tỷ USD. Trọng tâm là tiếp tục chuyển mạnh từ tư duy sản xuất sang tư duy kinh tế thủy sản, đẩy mạnh nuôi trồng bền vững, nuôi biển công nghiệp, chuyển đổi số, kiểm soát chặt an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc và quyết liệt thực hiện các giải pháp gỡ “thẻ vàng” IUU, nâng cao năng lực cạnh tranh và vị thế của thủy sản Việt Nam trên thị trường quốc tế.

Theo ông Lê Thanh Hòa, Phó cục trưởng Cục Chất lượng, Chế biến và Phát triển thị trường (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), ngành thủy sản cần tiếp tục làm tốt hơn công tác truy xuất nguồn gốc sản phẩm thủy sản xuất khẩu, coi đây là yêu cầu then chốt để mở rộng và giữ vững thị trường. Đối với thủy sản khai thác xuất khẩu sang Trung Quốc, nước bạn hiện siết chặt quản lý một số đối tượng, trong đó có tôm hùm bông. Vì vậy, cần đẩy nhanh việc ký kết giữa hai bên về cơ chế giám sát, kiểm soát an toàn và chất lượng đối với các sản phẩm thủy sản này, bởi đây là mặt hàng có thế mạnh của Việt Nam.

Ông Nguyễn Hoài Nam, Tổng Thư ký Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản Việt Nam cho rằng, cần tập trung xử lý các khâu cốt lõi để bảo đảm tính pháp lý của sản phẩm thủy sản xuất khẩu. Đối với nuôi trồng thủy sản, hiện vẫn còn vướng mắc liên quan đến mã số vùng nuôi, do phụ thuộc vào quy hoạch và phân cấp quản lý địa phương. Một số nội dung thuộc thẩm quyền địa phương cần được chủ động tháo gỡ, đẩy nhanh tiến độ, tạo điều kiện để người dân sản xuất đúng luật, theo đúng phân cấp đã được quy định.

Phát biểu chỉ đạo tại Hội nghị, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Phùng Đức Tiến đánh giá, năm 2025 là một năm đầy áp lực nhưng cũng ghi dấu những thành công, những mốc lịch sử của ngành thủy sản. Lãnh đạo Bộ ghi nhận và đánh giá cao nỗ lực của Cục Thủy sản và Kiểm ngư, đặc biệt là sự phối hợp chặt chẽ, hiệu quả với các Cục, Vụ, ngành hàng, viện, trường trong quá trình triển khai nhiệm vụ.

Theo Thứ trưởng, những kết quả đạt được trong năm qua đã tạo dựng thế và lực mới, hình thành tiền đề và nền tảng vững chắc để ngành thủy sản bứt phá mạnh mẽ trong giai đoạn 2026 - 2030. Trên cơ sở đó, Thứ trưởng chỉ đạo tiếp tục tháo gỡ thể chế, đưa khoa học - công nghệ vào thực tiễn. Bên cạnh đó, cần đẩy mạnh chuyển đổi số, hoàn thiện cơ sở dữ liệu “đúng - đủ - sạch - sống”; đầu tư hạ tầng nuôi trồng, nhất là tại Đồng bằng sông Cửu Long; phát triển nuôi biển, kiểm soát con giống, giảm khai thác.

Thứ trưởng Phùng Đức Tiến yêu cầu quyết liệt gỡ bằng được “thẻ vàng” IUU, bảo đảm truy xuất được nguồn gốc, rà soát tàu cá vi phạm; nâng cao hiệu quả chế biến - bảo quản, gắn với bảo tồn lâu dài nguồn lợi. Đồng thời, mở rộng thị trường xuất khẩu, theo dõi sát các rào cản mới và tăng cường phối hợp lực lượng chức năng để hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao.