Dự án Phát triển tổng hợp các đô thị động lực bao gồm nhiều hạng mục như đường giao thông, thủy lợi, xử lý nước thải và tái định cư. Dự án được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt chủ trương đầu tư năm 2018. Thời gian khởi công từ tháng 10/2021, do một số khó khăn, vướng mắc, dự án nhiều lần phải điều chỉnh, gia hạn đến ngày 31/12/2026.

Riêng các gói thầu đang thi công có giá trị xây lắp lớn, tổng chiều dài các tuyến đường 13,21Km, đi qua 03 phường: Hải Lĩnh, Tĩnh Gia và Đào Duy Từ. Thời hạn hoàn thành dự án chỉ còn 3 tháng nhưng khối lượng công việc còn lại rất nhiều.

Chứng kiến những đoạn tuyến vừa được bàn giao mặt bằng, Công ty Cổ phần Tập đoàn xây dựng Miền trung (1 trong 4 nhà thầu) đang huy động tối đa máy móc, nhân lực, đẩy nhanh tiến độ thi công. Ông Lại Quang Minh, Phó Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Tập đoàn Miền Trung cho biết, đối với những vị trí có mặt bằng trước năm 2025 đơn vị đã thi công hoàn thành, những vị trí còn lại đơn vị sẽ cố gắng hoàn thành trước tháng 12 năm 2026 nếu được bàn giao mặt bằng sớm.  "Trên công trường đang thực hiện chế độ làm 3 ca 4 kíp, làm ngày làm đêm. Sẽ tập trung nguồn lực thi công để hoàn thành cơ bản, vì chưa biết mặt bằng còn 10 ngày nữa mới bàn giao, những vị trí đó có còn vướng không, cho nên nếu vẫn vướng thì vẫn không hoàn thành được" - ông Lại Quang Minh cho biết.

Mặc dù dự án được khởi công từ tháng 10/2021 nhưng do nhiều vướng mắc liên quan đến giá vật liệu xây dựng, thời tiết bất thường, đặc biệt là giải phóng mặt bằng. Thời điểm bàn giao mặt bằng lần gần nhất (tháng 8+tháng 9 năm 2026) là 2,79km, đến thời điểm này vẫn còn khoảng 700m chưa được bàn giao thi công. Vì vậy giá trị xây lắp hoàn thành đến nay mới chỉ đạt khoảng 49,3% giá trị hợp đồng. Ông Mai Ngọc Khang, Giám đốc Ban Quản lý Dự án đầu tư xây dựng khu vực Khu kinh tế Nghi Sơn và các khu công nghiệp Thanh Hóa cho biết: "Về giải phóng mặt bằng từ tháng 6-9 các địa phương tập trung bàn giao khối lượng giải phóng mặt bằng tương đối lớn, tuy nhiên do thời gian mới bàn giao nên nhà thầu mới tiếp cận, bóc phong hóa và đắp đất, nên sản lượng đạt ra giá trị giải ngân chưa nhiều. Trong quý 3 thời tiết không thuận lợi, mưa tương đối nhiều. Thứ 3 là một số nhà thầu chưa tích cực tập trung toàn bộ nguồn lực, vật liệu, nhân công máy móc để thi công" - ông Mai Ngọc Khang cho biết.

Với quỹ thời gian chỉ còn chưa đầy 3 tháng, yêu cầu đặt ra đối với các nhà thầu là tận dụng tối đa những phần mặt bằng đã có, tổ chức thi công cuốn chiếu, tăng nhân lực, tăng thiết bị, mở thêm các mũi thi công. Tuy nhiên, khó khăn đối với những gói thầu hoàn thiện sau thi công như hạ tầng, lắp đặt điện chiếu sáng... phải chờ.   

Điều đáng nói, đây là dự án sử dụng vốn vay Ngân hàng Thế giới, trong đó nguồn vốn được giao cho năm 2026 có giá trị hơn 649 tỷ đồng. Đến nay mới giải ngân được hơn 299 tỷ đồng. Khoảng cách giữa số vốn được giao và số vốn đã giải ngân tạo sức ép rất lớn khi thời điểm kết thúc năm đang đến gần. Sau tháng 12/2026, phần vốn không giải ngân theo quy định sẽ bị thu hồi.

Với những đoạn còn vướng mặt bằng, chính quyền địa phương cần tiếp tục tập trung tháo gỡ. Với những phần việc đã đủ điều kiện, nhà thầu phải tổ chức thi công ngay. Còn với chủ đầu tư, yêu cầu đặt ra là bám sát công trường, xử lý kịp thời các phát sinh, đồng thời đẩy nhanh các thủ tục nghiệm thu, thanh toán. Nói cách khác, để kịp “về đích”, cả ba khâu mặt bằng - thi công - giải ngân phải chạy cùng một nhịp.

Đằng sau mỗi mét đường là một phần nguồn vốn được chuyển hóa thành công trình, thành hạ tầng, thành giá trị đầu tư thực tế. Nếu tiến độ được đẩy nhanh, khối lượng được nghiệm thu và giải ngân kịp thời, nguồn vốn vay sẽ tiếp tục được phát huy hiệu quả. Ngược lại, nếu chậm trễ kéo dài, không chỉ tiến độ công trình bị ảnh hưởng mà nguy cơ mất phần vốn không giải ngân được cũng hiện hữu./.