RWA không chỉ là câu chuyện mã hóa tài sản

Sau những thảo luận về khung pháp lý, quản trị rủi ro và khả năng thanh khoản của tài sản số, nhiều chuyên gia cho rằng thách thức tiếp theo không nằm ở công nghệ hay chính sách riêng lẻ mà ở việc hình thành một hệ sinh thái đủ hoàn chỉnh để thị trường vận hành.

Tại Phiên 3 của Vietnam RWA Summit 2026 diễn ra ngày 19/7 tại Hà Nội, câu chuyện được mở rộng từ tài sản sang hạ tầng blockchain, dịch vụ tài chính số và nguồn nhân lực - những yếu tố được xem là điều kiện để RWA đi từ tiềm năng đến ứng dụng thực tế.

Bất động sản được kỳ vọng mở đường

Phát biểu tại hội nghị, nhà báo Phạm Nguyễn Toan, Phó Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam, Tổng Biên tập Tạp chí Bất động sản Việt Nam, cho rằng tài sản thực được mã hóa có thể trở thành cơ hội để doanh nghiệp Việt Nam tham gia sâu hơn vào nền kinh tế số toàn cầu.

Theo ông Toan, bất động sản là một trong những nhóm tài sản phù hợp nhất để triển khai mô hình này bởi quy mô lớn và nhu cầu huy động vốn cao. Tuy nhiên, thị trường vẫn tồn tại nhiều điểm nghẽn như yêu cầu vốn đầu tư lớn, thanh khoản hạn chế ở một số phân khúc và quy trình giao dịch kéo dài.

Trong bối cảnh đó, việc số hóa tài sản và đưa lên blockchain được kỳ vọng giúp mở rộng khả năng tiếp cận của nhà đầu tư, đồng thời tạo thêm kênh huy động vốn cho doanh nghiệp.

Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng việc token hóa không đồng nghĩa mọi tài sản đều có thể đưa lên thị trường ngay lập tức.

Bà Nguyễn Thị Ngọc Quỳnh, Giám đốc Thị trường Việt Nam của Republic, nhận định giá trị lớn nhất của RWA không nằm ở việc chia nhỏ tài sản để bán cho nhiều người mà ở khả năng mở rộng quyền tiếp cận đối với những loại tài sản trước đây chỉ dành cho các tổ chức hoặc nhà đầu tư có tiềm lực tài chính lớn.

Điều đó đồng nghĩa tài sản muốn tiếp cận dòng vốn quốc tế phải đáp ứng đồng thời các tiêu chuẩn về pháp lý, minh bạch thông tin và khả năng quản trị rủi ro.

Thị trường cần tài sản đủ chuẩn trước khi cần thêm công nghệ

Một trong những vấn đề được nhiều diễn giả đề cập là chất lượng của tài sản cơ sở.

Ông Hoàng Việt Anh, Thành viên HĐQT CTCP Sàn giao dịch Tài sản mã hóa Sacom (SCEX), cho rằng câu hỏi quan trọng không phải là làm thế nào để phát hành thêm nhiều token, mà là quyền lợi của nhà đầu tư sẽ được bảo đảm ra sao khi tham gia vào các sản phẩm được mã hóa.

Theo ông, thị trường cần làm rõ mối liên hệ giữa token và tài sản thực, cơ chế chuyển đổi, quyền sở hữu cũng như phương án xử lý khi phát sinh tranh chấp.

Trong khi đó, ông Đỗ Hữu Hưng, Phó Chủ tịch Hiệp hội Thương mại Điện tử Việt Nam (VECOM), cho rằng giai đoạn đầu nên ưu tiên những tài sản đã chứng minh được giá trị và có dòng tiền ổn định.

Ông gọi đây là nguyên tắc “Product First” - bắt đầu từ sản phẩm có chất lượng trước khi nghĩ đến việc mở rộng quy mô thị trường.

Theo quan điểm này, các tài sản như tòa nhà văn phòng, trung tâm thương mại hoặc kho vận đang hoạt động có thể phù hợp hơn so với các dự án mới hình thành hoặc chưa tạo ra dòng tiền rõ ràng.

Blockchain chỉ là một phần của hệ sinh thái

Bên cạnh câu chuyện tài sản, nhiều chuyên gia công nghệ cho rằng một thị trường RWA không thể vận hành nếu thiếu hạ tầng kỹ thuật đủ mạnh.

TS. Đỗ Văn Thuật, Giám đốc Giải pháp và Kiến trúc Blockchain của 1Matrix, cho rằng hạ tầng blockchain quy mô quốc gia cần đáp ứng đồng thời các yêu cầu về chủ quyền dữ liệu, tính xác thực, khả năng mở rộng và mức độ an toàn của hệ thống.

Theo ông, thay vì xây dựng một blockchain duy nhất cho mọi nhu cầu, xu hướng hiện nay là phát triển mô hình đa chuỗi, cho phép nhiều mạng lưới chuyên biệt kết nối và tương tác với nhau.

Không chỉ phục vụ tài chính, nền tảng này còn có thể hỗ trợ nhiều ứng dụng khác như định danh số, truy xuất nguồn gốc hàng hóa hoặc quản lý dữ liệu doanh nghiệp.

Ở góc độ quốc tế, ông Scott Lee, Giám đốc Quốc gia Hàn Quốc của Solana Foundation, đánh giá Việt Nam có nhiều dư địa để phát triển các giải pháp thanh toán bằng stablecoin và giao dịch xuyên biên giới.

Theo ông, đây có thể là một trong những lĩnh vực tạo ra tác động rõ rệt nhất đối với hoạt động thương mại và đầu tư trong tương lai.

Thiếu nhân lực, hệ sinh thái khó vận hành

Nếu tài sản là nguyên liệu và công nghệ là nền móng, thì nguồn nhân lực được xem là yếu tố quyết định khả năng vận hành của toàn bộ hệ sinh thái.

Tại phiên thảo luận về đào tạo nhân lực cho nền kinh tế số, nhiều chuyên gia cho rằng đây đang là khoảng trống lớn của thị trường.

PGS.TS Trần Mạnh Huy, Đại biểu Quốc hội khóa XVI, cho rằng khoảng cách giữa đào tạo và nhu cầu thực tế vẫn còn khá lớn, đặc biệt trong các lĩnh vực mới như blockchain và tài sản số.

Theo ông, nhiều kiến thức được giảng dạy trong nhà trường chưa có điều kiện triển khai thực tế do thiếu hành lang pháp lý hoặc cơ chế thử nghiệm phù hợp.

Cùng quan điểm, PGS.TS Vũ Quốc Chiến, Phó Trưởng khoa Luật, Trường Đại học Ngoại thương, cho rằng thị trường đang cần những nhân sự có khả năng làm việc liên ngành thay vì chỉ giỏi một chuyên môn đơn lẻ.

Người lao động trong lĩnh vực tài sản số không chỉ cần hiểu công nghệ mà còn phải nắm được pháp luật, tài chính và quản trị rủi ro.

Theo các chuyên gia, đây sẽ là nhóm nhân lực đóng vai trò cầu nối giữa cơ quan quản lý, doanh nghiệp và thị trường trong giai đoạn tới.

Cơ hội nằm ở khả năng kết nối

Những thảo luận tại Vietnam RWA Summit 2026 cho thấy tương lai của RWA không phụ thuộc vào việc có bao nhiêu tài sản được đưa lên blockchain. Điều quan trọng hơn là khả năng kết nối giữa các thành phần trong hệ sinh thái, từ tài sản, hạ tầng công nghệ, dịch vụ tài chính đến nguồn nhân lực triển khai.

Bất động sản có thể là lĩnh vực tiên phong, nhưng sẽ khó tạo ra một thị trường đủ lớn nếu thiếu các nền tảng thanh toán, lưu ký, định danh số, thương mại điện tử hay các dịch vụ hỗ trợ đi kèm.

Trong bối cảnh nhiều quốc gia đang tìm cách tận dụng làn sóng tài sản số để thu hút vốn và công nghệ, Việt Nam được đánh giá đang có cơ hội tham gia từ sớm. Tuy nhiên, lợi thế cạnh tranh sẽ không đến từ một ứng dụng đơn lẻ hay một loại tài sản cụ thể, mà từ khả năng xây dựng được hệ sinh thái đủ hoàn chỉnh để các dòng vốn, dữ liệu và dịch vụ có thể vận hành thông suốt trên cùng một nền tảng số.