Phát biểu tại Hội thảo quốc tế về “Phát triển nhiên liệu sinh học trong thời kỳ mới - những nhiệm vụ trọng tâm để kiến tạo tương lai nhiên liệu bền vững tại Việt Nam” diễn ra hôm nay (27/8/2025), Bộ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hồng Diên cho biết, việc chuyển đổi năng lượng theo hướng “xanh hóa” để ứng phó với biến đổi khí hậu, giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch và bảo đảm an ninh năng lượng đang là xu thế tất yếu và phát triển mạnh mẽ trên phạm vi toàn cầu.

 Trong xu thế đó, nhiên liệu sinh học, đặc biệt là xăng E10, được coi là một trong những giải pháp chiến lược, góp phần giảm phát thải khí nhà kính, nâng cao giá trị ngành nông nghiệp, thúc đẩy phát triển công nghiệp năng lượng xanh, đồng thời bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia.

Từ những kết quả bước đầu trong việc cung ứng xăng E5 ra thị trường, Bộ trưởng Nguyễn Hồng Diên khẳng định, Việt Nam đã và đang chuẩn bị đầy đủ cơ sở pháp lý, hạ tầng kỹ thuật và năng lực sản xuất để triển khai đồng bộ việc sử dụng xăng E10 trên toàn quốc từ ngày 01/01/2026. "Đến nay, xăng E10 đã bắt đầu được cung cấp thí điểm tại một số thành phố lớn, như Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh, Hải Phòng, và bước đầu ghi nhận sự quan tâm tích cực từ người tiêu dùng. Các doanh nghiệp đầu mối như Petrolimex, PVOIL, Sài Gòn Petro … đã sẵn sàng về hạ tầng phối trộn và phân phối, bảo đảm cung ứng xăng E10 đồng bộ từ ngày 01/01/2026 trên phạm vi cả nước".

Tuy nhiên, để hiện thực hóa mục tiêu phát triển nhiên liệu sinh học bền vững, đại diện cơ quan quản lý nhà nước về lĩnh vực này cũng nhấn mạnh, cần phải vượt qua những thách thức lớn về công nghệ, chính sách và thị trường; đồng thời, năng lực sản xuất nhiên liệu sinh học trong nước còn hạn chế (hiện mới đáp ứng được khoảng 40% nhu cầu, phần còn lại phải nhập khẩu từ Mỹ, Brazil và các đối tác quốc tế). Điều này đặt ra yêu cầu cấp bách về mở rộng vùng nguyên liệu, nâng công suất sản xuất ethanol, đồng thời xây dựng cơ chế, chính sách đủ mạnh, khả thi để khuyến khích sản xuất, nhập khẩu và dự trữ chiến lược nhiên liệu sinh học. 

Theo bà Nguyễn Thị Lâm Giang - Cục trưởng Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công (Bộ Công Thương), qua trao đổi, góp ý của đại diện các tổ chức, chuyên gia, doanh nghiệp trong nước và quốc tế tại hội thảo đã cho một số thông điệp quan trọng:

Thứ nhất, phát triển nhiên liệu sinh học không chỉ là một yêu cầu tất yếu để giảm sự phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch đang ngày càng cạn kiệt, bảo đảm an ninh năng lượng và phát triển bền vững, mà còn là nhiệm vụ cấp thiết nhằm giảm phát thải khí nhà kính, góp phần ứng phó biến đổi khí hậu và thực hiện các cam kết quốc tế của Việt Nam về giảm phát thải khí CO2. Đảng và Chính phủ Việt Nam đã ban hành nhiều chính sách và quyết tâm xây dựng một nền kinh tế xanh, thân thiện với môi trường tại Việt Nam;

Thứ hai, Việt Nam có tiềm năng to lớn để phát triển ngành công nghiệp nhiên liệu sinh học, từ nguồn nguyên liệu sắn, ngô, mía đường đến nguyên liệu sinh khối đa dạng. Thị trường tiêu thụ nhiên liệu sinh học của Việt Nam ngày càng mở rộng, trước mắt là kế hoạch sử dụng xăng E10 trên toàn lãnh thổ Việt Nam từ đầu năm 2026, và nâng lên E15 sau năm 2030 và thay thế hoàn toàn xăng khoáng khi điều kiện cho phép. Đồng thời, Việt Nam cũng khuyến khích đẩy mạnh phát triển và sử dụng điêzen sinh học, nhiên liệu hàng không bền vững SAF;

Thứ ba, Để đạt được các mục tiêu trên, các đại biểu dự Hội thảo đều đưa ra khuyến nghị với Chính phủ và các Bộ, ngành chức năng cần xem xét, sửa đổi bổ sung, ban hành mới các cơ chế, chính sách đủ mạnh, khả thi (ít nhất là Nghị định của Chính phủ, Thông tư của các Bộ, ngành). Đồng thời, phải chú trọng làm tốt công tác truyền thông tạo đồng thuận trong xã hội và sự ủng hộ mạnh mẽ của người tiêu dùng.

Thứ tư, Cùng với việc ban hành các cơ chế, chính sách khuyến khích, Chính phủ, các Bộ, ngành, địa phương cần chú trọng làm tốt công tác quy hoạch vùng trồng cây nguyên liệu, lựa chọn giống và công nghệ sản xuất… nhằm chủ động nguồn cung và đạt hiệu quả cao nhất trong sản xuất nguyên liệu. Các doanh nghiệp trong lĩnh vực sản xuất, kinh doanh nhiên liệu sinh học cần chủ động hoạch định chiến lược và kế hoạch sản xuất, kinh doanh phù hợp, hiệu quả nhằm thực hiện tốt nhất lộ trình chuyển đổi nhiên liệu sinh học mà Chính phủ đặt ra;

Thứ năm, Trong quá trình thực hiện mục tiêu chuyển đổi nhiên liệu sinh học ở Việt Nam, Chính phủ, các Bộ, ngành, doanh nghiệp của Việt Nam trong lĩnh vực năng lượng rất cần có sự hợp tác, hỗ trợ, đồng hành của các Tổ chức quốc tế, các quốc gia đối tác, các doanh nghiệp trên phạm vi toàn cầu.

Bộ Công Thương khẳng định: Việc chuyển sang sử dụng xăng E10 từ ngày 1/1/2026 sẽ là một bước quan trọng trong lộ trình phát triển nhiên liệu sinh học của Việt Nam. Thành công của lộ trình này đòi hỏi sự đồng hành của Nhà nước, doanh nghiệp, các nhà khoa học và toàn xã hội, đồng thời kêu gọi sự ủng hộ tích cực của người dân để chung tay thực hiện mục tiêu năng lượng bền vững, hướng tới một tương lai xanh cho đất nước.

PV Nguyên Long